Brent ABD ham petrol ve benzin stoklarındaki büyük düşüş sonrası 69$/varil’in üzerini gördü.
23 ham maddeyi takip eden Bloomberg Commodity Spot Index‘i bugün %0.8 artarak, 2011’den beri en yüksek seviyesini gördü. Ford emtia maliyet artışından 2.5 milyar$ etkilenmeyi bekliyor.
Ford ve BMW, Solid Power’a 130 milyon $ yatırarak, katı hal pillerindeki yatırımlarını arttırıyorlar. BMW’nin hedefi elektrik, dijital ve döngüsel (circular). Ford, Solid Power’a ilk defa 2019’da para yatırdı. Yeni anlaşma 2022 ile birlikte Ford’a tam ölçek Solid Power pil hücreleri teslimini öngörüyor.
Japonya’nın şu anda 250 günlük petrol rezervi var. Sorun LNG stokları ki, Japonya’nın elektrik üretiminin %40’ı. Japonya’nın gıdada kendi kendine yetebilirlik oranı da %40. Tayvan ile Çin arasındaki bir problem, Japonya’yı da derinden etkiler.
Avrupa karbon fiyatları rekor 50€/ton’u aştı. Yıl başından beri Aralık 2021 kontratı %50 arttı. 2030’da fiyatların 90 €/ton a çıkması hidrojenin de önünü açabilir.
USA Today’de Cumhuriyetçi senatör John Barrasso’nun yazısı, Çin’in işbirliği değil üstünlük peşinde olduğu, iklim değişikliğinde gelişmekte olan ülke kavramı arkasına sığındığı ve sübvansiyonlarla, Çin güneş sektörünün küresel piyasayı kapattığı ve Amerikalı-Avrupalı şirketleri piyasadan attığını belirtiyor.
Nature Energy’de yayınlanan çalışmaya göre, California’da geçmişe dönük yapılan çalışmalara göre elektrikli araba kullananların %18’i, hibrit elektrikli araç kullananların da %20si tekrar benzinli araçlara geri dönmüş. Sebebi de şarjın zorlukları.
Küresel et tüketimi bu sene %1 artacak. Gıda üretiminden küresel emisyonlar 2050’ye %60 artacak.
Sıcak yıllar, insanları daha az üretken yapıyor ve işe daha fazla ara vermelerine sebep oluyor olabilir. Her 1 C yıllık sıcaklık artışı, fabrikalarda %2 üretim düşüşüne denk geliyor.
Alman ekonomi bakanı Peter Altmaier’e göre 2022-2024 yılları arasında çelik sektörünü iklimle dost hale getirmek için 5 milyar € harcanacak. 2018’de Alman çelik sektörü 39.7 milyon ton üretim karşılığı 58.6 milyon ton CO2 emisyonuna sebep oldu. Tamamen CO2siz çelik üretimi için yatırım 35 milyar €’a mal olacak. 10-12 milyar €’sunu devlet verecek.
Petrol, Hindistan’a rağmen, ABD iş anketinde Nisan ayı için hızlı artış görünümü ile arttı. Brent ve WTI %1,5 ve %1.6 arttı.
Çin tek başına dünyadaki kömürün yarısını, Hindistan’da %11’ini tüketiyor. İki ülkenin ayrı iklim yaklaşımları var. Çin iklim liderliğine oynarken, Hindistan gelişmekte olan ülke olduğunu vurgu yapıyor. Hindistanlıların John Kerry’den istek listesinin başında finansal destek geliyor.IEA’e göre Hindistan’ın karbon emisyonları 2040’a %50 artacak. Çin’in 2019 emisyonları 9.8 milyar ton CO2, bu emisyonların 10.5 milyar ton’da plato yapacağı düşünülüyor. Hindistan’ın enerjisinin %48’i kömürden. Hindistan 2030’a 450 GW yenilenebilir enerji hedefliyor, Çin’de 1200 GW.
Çin’de lityum karbonat fiyatları güçlü iç talep ile %100’den fazla arttı. Neodymium praseodymium oksit fiyatları da %40’dan fazla arttı. Palladium 3000$/ons’u aştı. Bakır 2011’den beri ilk defa 10000$’ın üstüne çıktı. Demir cevheri, palladium, kereste geçtiğimiz hafta tüm zamanların rekolarını kırdılar. Bu süperdöngü olabilir. Çok fazla destek paketi, Çin’den güçlü büyüme ayrıca yeşik hedefler fiyatları uzun süre yükseltebilir.
Japon Başbakanın, 2030’da Japonyanın karbon emisyonlarını azaltma planı alkış aldı, ama iç bürokraside panik başlattı. 2030’da 2013’e göre %46 azaltma hedefi, Çevre Bakanı Koizumi’ye göre “öyle ortaya çıktı”(just floated up). Japonya 2050’de net sıfır vaadi yapmıştı. Japonya’da emisyonları %1 azaltmak 9.1 milyar $’a mal oluyormuş.
Princeton Üniversitesine göre, Biden hedefleri için ABD rüzgar ve güneş kapasitesini 2030’a kadar %10 arttırması gerek. Bunun içinde çok alan gerekiyor.
Berkshire Hathaway enerjinin 2020’deki 18 milyar $ geliri ve elektriğinin %43’ü yenilenebilir kaynaklardan, bu sebeple Omaho Kahini Warren Buffet elektrik sektörü yatırımlarının yatırım şirketini daha yeşil yaptığını iddia etti. Daha çok yenilenebilir için daha çok altyapı gerekiyor ve şirket 13 milyar $ gelecek 10 yılda harcayacak.
11 trilyon $ varlık yöneten 64 kurumsal yatırımcıya yapılan ankette, sadece %17si, petrol şirketlerinin yeşil enerjiye odaklanabilecek dönüşümü yapabileceğine inanıyor. Bir başka çalışmaya göre 4 trilyon $’lık varlık yöneticilerinin %62si, petrol şirketlerinin yenilenebilir yerine petrol üretimine odaklanmasını istiyor.
Fukushima’daki nükleer santral operatörü Tepco hisseleri Aralık dibinden beri %20’ye yakın arttı. 2 yıl içinde radyoaktif suyu depolayan depoların 1.4 milyon ton kapasitesi dolacak. Bu suyu Pasifik’e boşaltma fikri var. Geçtiğimiz ay, regülatörler nükleer santrallerin yeniden başlaması konusunda da iyi haberler vermedi. Nükleer santraller çalışmazken, fosil yakıt yakmaktan geçtiğimiz iki senede brüt marjı %2.1’e düştü.
Avustralya neredeyse 200 yıldır Asya’ya kömür ihraç ediyor. Net sıfır hedefleri ile ülkenin en önemli ihraç kalemlerinden kömür sektöründe tehlike büyüyor. Rio Tinto ve BHP termal kömür piyasasından çıktılar veya çıkıyorlar. The Australian Institute’a göre “Avustralya fosil yakıtlardan çıkış planlamıyor”. Yeni kömür maden onaylarında da hızlı hareket ediyor. Avustralya başbakanı Malcolm Turnbull’da kömür maden onaylarında moratoryum ilan etmeye çalıştığı için Net sıfır komisyonundan çıkarıldı. Murdoch’ın News Corp’un da Avustralya’da önemli bir etkisi var.
ABD Dışişleri Bakanlığı, mahkum değişimi karşılığı 7 milyar $ İran parasını serbest bırakma konusunda uzlaşıldığını yalanladı.
Intel CEO’suna göre çip krizi bir kaç yıl sürebilir. ABD’nin 25 yıl önce yarı iletken imalatında oranı %37 iken şimdi %12. Tayvanlı TSMC ise 2 ay geride olduklarını söyledi .
Dr Ebrahim Vaahedi – Microgrid Deployment Usecases to Create Reliability, Resiliency and Economic Benefits
Petrolde Nisan ayında fiyatlar %8 artmıştı. Ama Cuma günü Japonya’daki ithalat zayıflığı ve Hindistan’dan dolayı fiyatlar düşüşle haftayı kapattı. Fakat Brent haftalık %1.6 değer kazanmış oldu. ABD’de Cuma günü açıklanan rakamlara göre petrol ve gaz sondaj kuleleri 2 artarak 440’a geldi. Petrol 1 azalırken gaz 2 arttı. 1 de diğer sondaj kule sayısı artışı var.
GasBuddy’e göre ABD’de Cumartesi benzin tüketimi bir önceki haftaya göre %9.1 daha yüksek oldu. Haftalık benzin talep artışı %3 oldu.
İklim bilim adamlarına göre net sıfır kavramı tehlikeli bir tuzak. Üç bilim adamına göre atmosferden karbon dioksit teknolojilerin geleceğine inanmak durumun aciliyetini azaltıyor. “Şimdi yak, ilerde ödersin” yaklaşımına yol açıyor.
TTF gaz fiyatında gelecek kontratları Mart ortasından beri 3€/MWh daha yukarı çıktı. Depolara gaz basmak için talep, Norveç’de bakım ve Rusya’dan ek kapasite sebebiyle fiyatlar yakın dönemde yukarı fırladı.
Tesla’nın Berlin fabrikası 2022 Ocak sonundan önce devreye giremeyeceği konuşuluyor. Yeni üretmeye çalıştıkları 4680 (46 mm çap, 80 mm yükseklik) pil üretiminde bazı gecikmeler olduğu düşünülmekte. 26 Nisan’da Tesla, Almanya’daki üretimin 2021 sonunda başlayacağını söylemişti.
LNG sektöründe GIIGNL’in yıllık raporu yayınlandı. 2019’da 354 milyon ton LNG ithalatına karşılık 2020’de 356 milyon ton LNG ithal edildi. Küresel LNG talebinin %71’i Asya’dan. 947 milyon ton gazlaştırma kapasitene karşılık 454 milyon ton yıl sıvılaştırma kapasitesi var. LNG arzının %41’i Pasifik baseninden.
Şili kongre komitesi, madencilikte devlet haklarında bakır ve lityumda progresif, gelire göre artan bir vergiyi onayladı. Rekor kıran bakır ve emtia fiyatları ile devletler maden şirketlerini hedef almaya başladı. Avustralya eski başbakanı da BHP, Fortescue Metals ve Rio Tinto’dan süper kar vergisi alınmasını istedi. Şili dünyadaki bakır üretiminin %28’ini yapıyor. Fakat cevherde bakır oranı %1’den 15 yılda %0.6-0.7’ye düştü. 15 yılda Şili’nin küresel bakır üretimindeki payı da %34’ten %28’e düştü.
Hem kereste, hem çip hem de klor tablet fiyatlarının yukarı gitmesi ve arz sorunlarının artması, tek bir sebepten: yıllardır yapılmayan yatırımlar. Bir anda talep hızla gelince, tedarik zincirleri yeterli hızla üretim sağlayamıyor.
Çelik sektöründe düşük karbon yatırımlarında bir hızlanma var. Özellikle 2024 ve sonrasında bir çok proje devreye girecek.
Dünyanın en büyük emtia tacirleri Vitol, Trafigura, Gunvor, Glencore rekor karlar elde etti. Vitol 140 milyar $ gelirde 3 milyar $ kar elde etti. Fakat tamamı temiz işlemler değil Vitol, ABD adalet bakanlığına 160 milyon $ ödemeyi kabul etti. Brezilya’daki operasyonlardan Glencore ve Trafigura da inceleme altında. ABD düzenleyici otoriteleri şirketleri iyiden gözetime aldı. Gunvor da geçen sene 95 milyon $ ödemişti.
Güney Amerika’daki önemli petrol üreticileri de 3.dalga Covid19’dan etkileniyor. Brezilya ve Kolombiya en çok etkilenen 12 ülke arasında. İki ülke de ekonomik olarak ham petrol üretimi gelirlerine bağımlı. Brezilya’nın petrol şirketi Petrobras bazı operasyonlarını erteledi. 2021 ilk çeyrekte Brezilya petrol üretimi yıldan yıla %5 düştü. Kolombiya’nın ihracat gelirlerinin %30’u da petrolden. Kolombiya’da petrol sahalarını işgal ve petrol hırsızlığı 2021 başından bu yana %46 artmış durumda
Denizlerde konteyner taşımacılığında emisyon azaltımında, Maersk 2023’de methanolle çalışan gemi devreye alacak. IMO’nun Digital Collection sisteminde CO2 emisyonları için 2019’da 614 milyon ton emisyon kayıt altına alındı. Bunun %30’u konteynerlardan. 170 milyon teu (kargo kutu eşdeğeri) taşındığı düşünülürse, 1 teu için 1.08 ton CO2 emisyonu salınmış. Alman Atmosfair’e göre 1.08 ton için emisyon ofsetleme bedeli 30$. Buna göre tüm deniz konteyner sektörü 5.1 milyar $’a karbon nötr olabilir.
Japon Murata Manufacturing, Sony’nin pil birimini almıştı. Mart 2022 sonu itibari ile tamamen katı hal pil üretimine başlıyor.
Demir cevheri geçen hafta rekor kırarak 194$/ton’u gördü. Çin’in yüksek fiyatlardaki etkisi büyük. Nisan başında Avustralya’daki siklon sebebi ile demir cevheri ihracatı üçte bir düşmüştü.
Gübre sektöründe 9 yılın ardından çok karlı bir yıl görünüyor. ABD’li Mosaic gübre şirketi geçen Mart hisselerinin değerinin 9.59$’a düştüğünü görmüştü. Şimdi ise 36$’da. Potash piyasa analistleri gübre fiyat örüntülerini “kartel gibi” olarak değerlendiriyor.
İtalyan Eni, perakende ve yenilenebilir elektrik kolundaki azınlık hissesini halka arz etmeyi veya satmayı düşünüyor. Bu iş kolunun 10 milyon müşterisi var ve 2025’e yenilenebilir gücünü 5 GW’a çıkarmayı planlıyor.
AB, geçen hafta 2030’da 1990’a göre emisyonları %55 azaltmayı amaçlayan taslak yasa üzerinde anlaştı. Geçtiğimi 30 yılda, Avrupa emisyonları %20 azaltmıştı, gelecek 10 yılda %35 azaltmaya çalışacak. Fakat, FT’ye göre hırslı hedefin planı yok. Kapanacak nükleer ve kömürleri hesaba katınca, sorun büyük.
Kobalt fiyatları sene başından beri %40 arttı. 2019 Mart’ında ise daha yüksek bir nokta olan 25 $/pound’du. Şimdi 21$ civarında. Bu sene RBC 28.5$ bekliyor, 2024’te de 40$. Bank of America’ya göre tedarik tarafı hareket etmiyor. Bu hafta Çinli CATL, en büyük pil üreticisi, Kongo’da 138 milyon$’a bakır ve kobalt projesi aldı. Tesla ve VW kobalt ve nikel kullanmayan LFP (lityum demir fosfat) pillere ağırlık veriyor. Şu anda pazarın %14’ü ama ileriki yıllarda %20’ye çıkabilir.
Bloomberg emtia endeksi, 2015’ten beri en yüksek seviyesinde. Nisan’dan beri %8, yıl başından beri %15 artış gördü. Emtia döngüleri özellikle arzı hızla arttıramayınca artışa geçiyor. Goldman’a göre emtialar önümüzdeki 6 ayda %13.5 daha artacak.
AB ülkelerinin ulusal kurtarma paketleri kapsamındaki harcamalarının ne kadar yeşil olduğuna dair bir izleme sitesine göre, oranlar %25’in altında.
Geçtiğimiz haftadan
ABD’de kömürden elektrik üretimi Şubat’ta 6 ayın zirvesine çıkarak 87.8 TWh oldu. Ocak’tan bu yana %7.4, geçen senenin aynı ayına göre %56.6 daha yüksek.
JP Morgan’a göre bir petrol süper döngüsüne giriyor olabiliriz. Yatırım eksiği 600 milyar $. Bilançoları korumak için 43 şirket (%40 üretim) yeterli yatırım yapmadı. Rezerv/üretim oranı 11 yıla düştü. 2012 zirvesinin %40 altında. 2022 sonrası 75$/v fiyat bekleniyor.
IEA – elektrikli arabalar raporu‘na göre 2020 sonunda 10 milyon elektrikli araba var. Küresel araç satışları %6 düşmesine rağmen elektrikli araba satışları %41 arttı. Küresel olarak 3 milyon elektrikli araç satıldı. Bu tüm araç satışlarının %4.6sı. Tüketiciler elektrikli arabalar için 120 milyar $ ödedi, devletler de 14 milyar $ sübvande etti. IEA’de göre 2020’de 145 milyon veya daha çevreci senaryoda 230 milyon elektrikli araç olabilir
Düşük karbon enerji patentleri 2017’den beri %3.3 artıyor. 2013 öncesi bu %12.5 ortalama büyüme (2000-2013). Yakıt değişimi ve enerji verimililiği bu patentlerin %60’ına denk geliyor. Bölgeler bazında farklılık çok önemli:
Araba satışları hız kazanıyor. Bu sene, benzin de hızlı geliyor, 2018’den beri ABD’de en yüksek benzin fiyatları bekleniyor. Japonya’da sürücü ehliyeti başvuruları rekor kırmış
Tellurian – Lousiana’da şeyl gaz sondajına 2.5 yıl sonra tekrar başladı, bu fiyatlar uygun diyor Şerif Souki
Karbon fiyatları Avrupa’da 50€/ton sınırında. BHP kömür varlıklarından nasıl kurtulacağını düşünüyor. ABD – Araç teknolojileri dairesi 100$/kWh olan pil hedefini 60$/kWh’a çekti. BNEF’e göre 2025’ten sonra 59$/kWh fiyatlar görülebilir
20:00 Baker Hughes petrol ve toplam sondaj kule rakamları
22:30 CFTC – Ham petrol ve emtia spekülatif pozisyonlar
Podcast olarak Botaş E. Genel Müdürü Gökhan Yardım’la Mısır gazı, sonrasında da geçen haftaki iklim zirvesini değerlendirdiğimiz Enerji Sohbetleri podcast’ini dinleyebilirsiniz.
Brent haftalık %1.1 düştü. Baker Hughes ABD petrol kule sayısı 1 düşerek 343 oldu. Gaz kuleleri sabit kaldı. Viyana’daki İran görüşmelerde çelişkili açıklamalar geliyor. Bir kısım İranli kaynak genel yaptırımların kaldırılacağını ama spesifik (kişiler vs) yaptırımların devam edeceğini söylerken, bir diğer kaynak, adım adım eski anlaşmaya dönüşün geçerli olmadığını söyledi.
Bu hafta petrol şirketlerinin birinci çeyrek sonuçları açıklanacak: Exxon ve Total borçlarını ödemeye çalışacak, Chevron ve Shell hisse geri alımlarına devam edebilir. BP sadece temettü dağıtabilir. JPMorgan’a göre ilk çeyrek kırılma noktası olabilir. 2020’de 5 süperbüyük petrol şirkeeti için 4 milyar $ olan serbest nakit akışı 80 milyar $’a çıkabilir. 2021 için, Shell 22, Exxon 19, BP 11 milyar $ bekleniyor.
Bu hafta takip edeceğimiz etiketler, #india, #iran, #opec , #oott
Dünyanın 3.büyük petrol tüketicisi Hindistan’da Covid 19, 2021’de 2020’den daha çok kişinin ölüm sebebi olacak gibi. Nisan’da, Mart’a göre dizel ve benzin talebi %20 daha düşük olabilir. İngiltere ve Kanada, Hindistan’a hava yolculuğunu yasaklıyorlar. OPEC’in bu haftaki toplantıda, Mayıs-Temmuz arasında petrol arzını 2.14 milyon varil/gün (mv/g) arttırma planı da sekteye uğrayabilir. Ortadoğu’dan Hindistan’a petrol 6 günde giderken, ABD-Meksika körfezinden 6 haftayı buluyor. Bugün talep kısılsa, ABD’deki etkisi Haziran’da hissedilir.
Qatar Airways CEO’su Akbar Al Baker’a göre havayollarında tekrar büyüme uzun bir süre daha gerçekleşmeyecek. Avrupalılara göre daha kötümser olan Al Baker’e göre, aşılar sadece geçici rahatlama(stopgap) sağlayabilir. ABD’de ise en kötünün geride kaldığı dile getiriliyor. Katar’a İngiltere’den uçuşlar yasaklı durumda. Firmanın uçakları ortalama %40 dolu, normal tarifelerinde %70inde uçuyor.
Suriye yakınındaki İran yakıt tankerine Cumartesi yapılan saldırıda, 3 kişinin öldüğü söylendi.
ABD sağlık düzenleyicileri, Johnson&Johnson aşısının kullanımına tekrar yeşil ışık yaktılar. 13 Nisan da pıhtılaşma sebebi ile duraklatılmıştı. Petrol fiyatını yukarı itebilecek bir etki.
Almanya’da Yeşiller Partisi, genç imajo ve çevresel politikaları ile son anketlerde öne geçmiş görünüyor. Partinin 40 yaşındaki lideri LSE mezunu Annalena Baerbock “diğerleri statüko, ben yenilenme için hazırım” diyor. 26 Eylül’e daha çok var. 1980de kurulan parti, NordStream II boru hattına da karşı.
RBC Capital’ın Brent ve WTI tahminlerinde 2021 4.çeyrekte 70$/v ortalama öngörülmüş. Daha önceki tahminlerine göre ise 2$/v daha yukarı bir fiyat öngörüsü mevcut. 2022 ortalama Brent fiyat tahmini de 66$/v.
GasBuddy verisine göre ABD benzin talebi arka arkaya 3 haftadır düşüyor. 20 Mart’tan bu yana en düşük seviyede.
MI6’in başkanı Richard Moore’a göre büyük endüstriyel ülkeleri iklim vaatleri ve “adil oyun” için izlemeye başladıklarını söyledi. “Yeşil casusluk”, söz verilen hedeflerin tutulup tutulmadığını kontrol edecek. Söylenen bu, yerseniz.
OPEC+’ın üretim arzını tekrar devreye almada yavaş davranması gerekebilir. Hindistan, Brezilya covid19 vakaları ve Rusya’nın ikili mesajları kafa karıştırıcı olabiliyor. OPEC harici Brezilya, Norveç ve Guyana’da yeni üretimler devreye alıyor. Putin, Pazar günü, 42.4$/v Brent fiyatının makroekomik politika için baz seviye ve mevcut fiyatların kabul edilebilir olduğunu söyledi.
AB piyasasında dizel ve benzinli araçlar hızla pazar payı kaybediyor. Ocak-Mart döneminde AB’de benzinli araç satışları %16.9 düşerek 1.1 milyon olurken, payları %52.3’ten %42.2’ye düştü. Dizel araç satışları da %20.1 düşerek %29.9’dan %23.2 pazar payına geriledi. Elektrikli arabaların satışı ise %59.1 arttı. Hibrit ve elektrikli arabalar %32.2 pazar payı aldılar.
Geçen hafta
Bosch’un 2020’de Avrupa’da satışları %8.5, Çin’de %27 artmasına rağmen, CEO’su AB’nin sadece elektrikli arabalara odaklana politikalarını eleştirdi. Yönetim Kurulu üyesi Stefan Hartung, şirketin “en az 20-30 yıl daha içten yanmalı arabalara yatırım yapmaya devam edeceğini” söyledi. CEO’su ise “iklim değişikliği içten yanmalı motorun sonu ile ilgili değil” dedi. Bosch, elektrikli arabalar için 5 milyar € yatırım yaptı.
ABD detaylarını vermediği iklim değişikliğinde ulusal katkı beyanınıverdi. Baz yılı 1990 yerine 2005’e çeken ABD’nin 2025’e kadar büyük bir düşüş öngörmediği söylenebilir. 2030’a kadar ise daha hızlı bir düşüş bekleniyor. 2020-2025 çizgisinin altında görülen küçük nokta ise 2020’deki tahmini emisyonlar. Yani 2021’de 2020’ye göre daha yüksek emisyonlar bekleniyor.
Çin ham petrol talebi Mart 2021’de Mart 2019’a göre 1.7 mv/g dahayukarıda. FGE’ye göre bu rakam 1.9 mv/g. Çin rafineri kapasitesi de 14.1 mv/g.
ABD iklim hedeflerinde baz yılını da emisyonların en yüksek olduğu 2005 yılını baz alarak hedef büyütmüş gibi gözüktü ama 1990 hedefine göre hedefi %43 daha aşağı indirmek, 2005’e göre %52. ABD 2005’e göre %52 diye yayınladı.
ABD Ekonomik Danışmanlar konseyi, istihdam ve inovasyon odaklı “Inovasyon, yatırım, kapsama: Enerji geçişini hızlandırmak ve iyi işler oluşturmak” isimli raporunu yayınladı. Raporda dikkat çeken yerleden biri de Tesla’da çalışan işçilerin saatte 17-21$ kazanması ve bunun ABD’deki otomotiv işçileri ortalamasının altında olması. BNEF’in çalışmasına göre küresel enerjide hidrojenin 2050’de %24’e kadar pay alması mümkün. %100 değil. ABD kamusal ArGe harcamasının GSYİH’e oranında 10ncu sıraya düşmüş.
Fatih Birol’un Biden’ın iklim zirvesindeki konuşmasında, “şu anda veri ve retorik eşleşmiyor ve makas giderek artıyor”. IEA’in 2050’de net sıfır için gereken teknolojilerin yarısının olmadığını tekrar eden cümlesi de önemli.
Filipinler, Hindistan ve Vietnam’da elektrik projelerinin yarısından fazlası kömür, Japonya ve Güney Kore’de inşa halindeki projelerin %29 ve %44’ü kömür. Bölgedeki yeni kapasitelerin %15’ü doğal gaz.
ABD İklim koordinatörü John Kerry, Çin ile görüşmesinden bazı izlenimler verdi. Çin baz yük konusunda endişeli ve kendilerine karbon (emisyon) alanı borçlu olunduğu konusunda çok güçlü duyguları var. Fakat Çin’de nasıl hızlı hareket edebileceğini düşünüyor. Kerry’e göre Avrupa daha fazla düzenlemeye ve teşviğe odaklı. Glasgow Financial Alliance for Net Zeroa – GFanz, batılı finansal grupların sürece daha çok dahil olmasını sağlayacak. 6 öncü banka 2030’a 4.15 trilyon $, ABD varlık yöneticileri de 19 trilyon $ hedef belirlediler.
ABD’de Biden, geçen sene kampanyasında karbonda sınır ayarlamasını desteklemişti. Cuma günü John Kerry, konuyu araştırdıklarını, bunun devreye alınması gereken birşey olup olmadığını Biden’ın görmek istediğini söyledi.
20 Nisan 2020’de New York saati ile sabah 7’de, WTI petrol fiyatı %28 aşağıda ve 13.07$/v’di. 14:08’de WTI negatife dönmüştü. Sonra da -40.32$/v’e kadar düştü. Çin’de Bank of China’nın Yuan You Bao-Ham Petrol hazinesi isimli ürününe para yatıranlar hem paralarını kaybetti hem de üzerine para verdi. Fiyat -37.63$/v ile günü kapattı. 8 Nisan’da CME, negatif fiyatlara hazırız mesajı vermişti. Mart ve Nisan’da Cushing’deki depolamalar %60 artarak 6o milyon varil’in altına geldi. Toplam kapasite ise 76 milyon varil.
ABD’de kereste fiyatları bu sene %50 artarak 1327$’a ulaştı. Covid 19 krizinin en derin noktalarından beri %400 artış var. 2018’de daha önceki yüksek nokta 650$’dı. Kanada’dan ihracat da yavaşladı, 2016 yılındaki tarifeler ve British Columbia’daki ormanlara zarar veren dağ çamı böceği sebebiyle. Atölye stokları en düşük seviyede. 2005’de kereste fabrika kapasitesi 80.7 milyar board feet ken bugün 72 milyarda.
Scorpion isimli bir hedge fon, QuantumScape’in katı hal pili duyurularının gerçek olmadığına dair uzun bir döküman yayınladı. Dökümandaki önemli noktalardan biri de Cell’in Joule dergisinin pil yayını yapacaklar için istediği veri raporlaması listesi. Performans düşüşünde, 0-100% ekseni yerine 90-100% gösterilmesi gerekiyor ayrıca hızlı şarj performans grafiği de gerçek veri olmayabilir.
1971’de Amerikalıların %61’i orta sınıfken, 2 yıl önce bu rakam %51’e düştü. ABD ulusal istihbarat komisyonunun 2040’a küresel trendler raporuna göre nüfusların önemli bir bölümü, yıkıcı ekonomi, teknolojik ve demografik trendlerden dolayı pesimist, iklim değişikliği riskleri ve tartışmaları arttıracak
Japonya, ABD’nin iklim zirvesinde, 2013’e göre 2030’da %46 daha düşük gaz emisyonu hedefliyor. Yani Fukushima sonrasını baz alıyor. Japonya’nın elektriğinin %70’i fosil yakıtlardan, nükleer sadece %6. Japonya’da elektrikli araba satışı geçen sene 14000 adet, %1’in altında. Japonya’da 78 milyon araç yollarda.
Latin Amerika enerji haberlerinde, Brezilya ve ABD biyoyakıt anlaşması peşinde, Guyana, 2027’de petrol üretiminin 1 mv/g’e erişmesini bekliyor. Venezüella’da Maduro, dizel sıkıntısını çözmeye söz verdi. Şili’de 170 MW’lık güneş çiftliği devreye alındı
ABD’de yeni Başkanlık kararı ile “Uluslararası İklim Finansman Planı” yayınlandı. Gelişmekte olan ülkelere finansman alanında yardımcı olmayı planlıyor.
Çin lideri Xi Jinping’in İnsanoğlu ve Doğa için isimli iklim zirvesi konuşmasında: 14. 5 yıllık planda kömür tüketiminin ARTIŞINI sınırlayacağı ve 15. 5 yıllık planda da azaltacağını belirtti.
Çin 2014-2020 arasında 235 GW güneş, 205 GW rüzgar kapasitesi ekledi. Ama 225 GW’da kömür kapasitesini arttırdı. Çin’de kömür sektörü 10 milyonlarca kişiyi istihdam ediyor ve trilyonlarca dolar değerinde.
İklim ekonomisi neden başarısız oldu? Yeterli araştırma yok, modeller kötü, uç riskler önemsenmiyor ve karbon vergilerine obsesif bir saplantı. Bu sebeple Biden yönetiminde ekonomistler yerine teknolojist ve aktivistler ön planda. 2019’da önemli ekonomi dergilerinde iklim makale sayıları aşağıda, tüm makalelerin %0.07ü. En çok atıf alan bazı makaleler de ürün artışı, net ekonomik artışlara değiniyor.
Japon araştırmacılar güneşten hidrojen üretiminde 100 kata varan bir verimlilik artışı elde ettiklerini söylüyorlar. Böylelikle 420 nm’de kuantum verimliliği %6.8, güneşten hidrojen çevriminde de %0.24 verimlilik raporlanmış.
Rüzgar yatırım maliyetlerinde %37-%49 maliyet düşüşünün alt kırılımları şu şekilde olacak
ABD’nin yerel doğalgaz altyapılarına yatırım yapması, net sıfır hedeflerine hızlı ve ucuz varılmasına faydalı olabilir. Senaryolar gelecek 30 yılda doğalgaz kullanımı gösteriyor ve hızlı bir ikamesi yok. Net sıfır hedeflerinde hidrojene hazır hale getirmek önemli. Metan sızıntılarının önlenmesi önemli
Prometheus Fuels‘e göre havadan CO2 yakalamanın maliyeti 36$/ton CO2. 2050’de 2.5 milyon ünite ile havadan 11 GT CO2 yakalamayı bekliyor.
ABD’de deki çiftliklerin yarısı küçük boyutta iken, üretimin sadece %10unu yapıyorlar. Amerika’da 1800’lerde istihdamın %70i tarımdaydı. 1900’da %40’ı. Bugün %2si. ABD’deki mısır üretiminin %40’ı biyoyakıtlar için kullanılıyor.
Dünya platin konseyine göre bu seneki otomotiv sektörü platin talebi 2018’den beri en yükseği olacak. China IV standartları ağır vasıtaları etkiliyor ve platin talebini arttıran bir faktör olacak. Platin daha pahalı olan paladyumun yerine kullanımı artan bir metal. Euro 6d ve China 6 düzenlemeleri daha fazla palladyum talebine sebep oluyor. Platinyum 2021’de 400,000 oz palladyumun yerini alabilir.
Bu sene karbondioksit emisyonları tarihte en büyük ikinci artışını görecek. Sadece Asya değil, ABD’de kömür tekrar yükseliyor. 2010’da finansal kriz sonrasi emisyonlar %6 artmıştı. Covid sebebi ile 2020’de emisyonlar %7 düşmüştü. Emisyonlar bu sene %5 artarken kömür de %4.5 artacak.
Petro agresyon ve petro isyanlar: Petrol ülkelerinin liderlerinin hesap verilebilirliği daha düşük. Petrol gelirleri arttıkça da diğer ülkelerdeki ayaklanmaları daha çok destekleyen ülkeler artıyor.
Bosch’un 2020’de Avrupa’da satışları %8.5, Çin’de %27 artmasına rağmen, CEO’su AB’nin sadece elektrikli arabalara odaklana politikalarını eleştirdi. Yönetim Kurulu üyesi Stefan Hartung, şirketin “en az 20-30 yıl daha içten yanmalı arabalara yatırım yapmaya devam edeceğini” söyledi. CEO’su ise “iklim değişikliği içten yanmalı motorun sonu ile ilgili değil” dedi. Bosch, elektrikli arabalar için 5 milyar € yatırım yaptı.
ABD detaylarını vermediği iklim değişikliğinde ulusal katkı beyanını verdi. Baz yılı 1990 yerine 2005’e çeken ABD’nin 2025’e kadar büyük bir düşüş öngörmediği söylenebilir. 2030’a kadar ise daha hızlı bir düşüş bekleniyor. 2020-2025 çizgisinin altında görülen küçük nokta ise 2020’deki tahmini emisyonlar. Yani 2021’de 2020’ye göre daha yüksek emisyonlar bekleniyor.
Çin ham petrol talebi Mart 2021’de Mart 2019’a göre 1.7 mv/g daha yukarıda. FGE’ye göre bu rakam 1.9 mv/g. Çin rafineri kapasitesi de 14.1 mv/g.
ABD iklim hedeflerinde baz yılını da emisyonların en yüksek olduğu 2005 yılını baz alarak hedef büyütmüş gibi gözüktü ama 1990 hedefine göre hedefi %43 daha aşağı indirmek, 2005’e göre %52. ABD 2005’e göre %52 diye yayınladı.
ABD Ekonomik Danışmanlar konseyi, istihdam ve inovasyon odaklı “Inovasyon, yatırım, kapsama: Enerji geçişini hızlandırmak ve iyi işler oluşturmak” isimli raporunu yayınladı. Raporda dikkat çeken yerleden biri de Tesla’da çalışan işçilerin saatte 17-21$ kazanması ve bunun ABD’deki otomotiv işçileri ortalamasının altında olması. BNEF’in çalışmasına göre küresel enerjide hidrojenin 2050’de %24’e kadar pay alması mümkün. %100 değil. ABD kamusal ArGe harcamasının GSYİH’e oranında 10ncu sıraya düşmüş.
Fatih Birol’un Biden’ın iklim zirvesindeki konuşmasında, “şu anda veri ve retorik eşleşmiyor ve makas giderek artıyor”. IEA’in 2050’de net sıfır için gereken teknolojilerin yarısının olmadığını tekrar eden cümlesi de önemli.
Filipinler, Hindistan ve Vietnam’da elektrik projelerinin yarısından fazlası kömür, Japonya ve Güney Kore’de inşa halindeki projelerin %29 ve %44’ü kömür. Bölgedeki yeni kapasitelerin %15’ü doğal gaz.
ABD İklim koordinatörü John Kerry, Çin ile görüşmesinden bazı izlenimler verdi. Çin baz yük konusunda endişeli ve kendilerine karbon (emisyon) alanı borçlu olunduğu konusunda çok güçlü duyguları var. Fakat Çin’de nasıl hızlı hareket edebileceğini düşünüyor. Kerry’e göre Avrupa daha fazla düzenlemeye ve teşviğe odaklı. Glasgow Financial Alliance for Net Zeroa – GFanz, batılı finansal grupların sürece daha çok dahil olmasını sağlayacak. 6 öncü banka 2030’a 4.15 trilyon $, ABD varlık yöneticileri de 19 trilyon $ hedef belirlediler.
ABD’de Biden, geçen sene kampanyasında karbonda sınır ayarlamasını desteklemişti. Cuma günü John Kerry, konuyu araştırdıklarını, bunun devreye alınması gereken birşey olup olmadığını Biden’ın görmek istediğini söyledi.
20 Nisan 2020’de New York saati ile sabah 7’de, WTI petrol fiyatı %28 aşağıda ve 13.07$/v’di. 14:08’de WTI negatife dönmüştü. Sonra da -40.32$/v’e kadar düştü. Çin’de Bank of China’nın Yuan You Bao-Ham Petrol hazinesi isimli ürününe para yatıranlar hem paralarını kaybetti hem de üzerine para verdi. Fiyat -37.63$/v ile günü kapattı. 8 Nisan’da CME, negatif fiyatlara hazırız mesajı vermişti. Mart ve Nisan’da Cushing’deki depolamalar %60 artarak 6o milyon varil’in altına geldi. Toplam kapasite ise 76 milyon varil.
ABD’de kereste fiyatları bu sene %50 artarak 1327$’a ulaştı. Covid 19 krizinin en derin noktalarından beri %400 artış var. 2018’de daha önceki yüksek nokta 650$’dı. Kanada’dan ihracat da yavaşladı, 2016 yılındaki tarifeler ve British Columbia’daki ormanlara zarar veren dağ çamı böceği sebebiyle. Atölye stokları en düşük seviyede. 2005’de kereste fabrika kapasitesi 80.7 milyar board feet ken bugün 72 milyarda.
Scorpion isimli bir hedge fon, QuantumScape’in katı hal pili duyurularının gerçek olmadığına dair uzun bir döküman yayınladı. Dökümandaki önemli noktalardan biri de Cell’in Joule dergisinin pil yayını yapacaklar için istediği veri raporlaması listesi. Performans düşüşünde, 0-100% ekseni yerine 90-100% gösterilmesi gerekiyor ayrıca hızlı şarj performans grafiği de gerçek veri olmayabilir.
1971’de Amerikalıların %61’i orta sınıfken, 2 yıl önce bu rakam %51’e düştü. ABD ulusal istihbarat komisyonunun 2040’a küresel trendler raporuna göre nüfusların önemli bir bölümü, yıkıcı ekonomi, teknolojik ve demografik trendlerden dolayı pesimist, iklim değişikliği riskleri ve tartışmaları arttıracak
Japonya, ABD’nin iklim zirvesinde, 2013’e göre 2030’da %46 daha düşük gaz emisyonu hedefliyor. Yani Fukushima sonrasını baz alıyor. Japonya’nın elektriğinin %70’i fosil yakıtlardan, nükleer sadece %6. Japonya’da elektrikli araba satışı geçen sene 14000 adet, %1’in altında. Japonya’da 78 milyon araç yollarda.
Latin Amerika enerji haberlerinde, Brezilya ve ABD biyoyakıt anlaşması peşinde, Guyana, 2027’de petrol üretiminin 1 mv/g’e erişmesini bekliyor. Venezüella’da Maduro, dizel sıkıntısını çözmeye söz verdi. Şili’de 170 MW’lık güneş çiftliği devreye alındı
ABD’de yeni Başkanlık kararı ile “Uluslararası İklim Finansman Planı” yayınlandı. Gelişmekte olan ülkelere finansman alanında yardımcı olmayı planlıyor.
Çin lideri Xi Jinping’in İnsanoğlu ve Doğa için isimli iklim zirvesi konuşmasında: 14. 5 yıllık planda kömür tüketiminin ARTIŞINI sınırlayacağı ve 15. 5 yıllık planda da azaltacağını belirtti.
Çin 2014-2020 arasında 235 GW güneş, 205 GW rüzgar kapasitesi ekledi. Ama 225 GW’da kömür kapasitesini arttırdı. Çin’de kömür sektörü 10 milyonlarca kişiyi istihdam ediyor ve trilyonlarca dolar değerinde.
İklim ekonomisi neden başarısız oldu? Yeterli araştırma yok, modeller kötü, uç riskler önemsenmiyor ve karbon vergilerine obsesif bir saplantı. Bu sebeple Biden yönetiminde ekonomistler yerine teknolojist ve aktivistler ön planda. 2019’da önemli ekonomi dergilerinde iklim makale sayıları aşağıda, tüm makalelerin %0.07ü. En çok atıf alan bazı makaleler de ürün artışı, net ekonomik artışlara değiniyor.
Japon araştırmacılar güneşten hidrojen üretiminde 100 kata varan bir verimlilik artışı elde ettiklerini söylüyorlar. Böylelikle 420 nm’de kuantum verimliliği %6.8, güneşten hidrojen çevriminde de %0.24 verimlilik raporlanmış.
Rüzgar yatırım maliyetlerinde %37-%49 maliyet düşüşünün alt kırılımları şu şekilde olacak
ABD’nin yerel doğalgaz altyapılarına yatırım yapması, net sıfır hedeflerine hızlı ve ucuz varılmasına faydalı olabilir. Senaryolar gelecek 30 yılda doğalgaz kullanımı gösteriyor ve hızlı bir ikamesi yok. Net sıfır hedeflerinde hidrojene hazır hale getirmek önemli. Metan sızıntılarının önlenmesi önemli
Prometheus Fuels‘e göre havadan CO2 yakalamanın maliyeti 36$/ton CO2. 2050’de 2.5 milyon ünite ile havadan 11 GT CO2 yakalamayı bekliyor.
ABD’de deki çiftliklerin yarısı küçük boyutta iken, üretimin sadece %10unu yapıyorlar. Amerika’da 1800’lerde istihdamın %70i tarımdaydı. 1900’da %40’ı. Bugün %2si. ABD’deki mısır üretiminin %40’ı biyoyakıtlar için kullanılıyor.
Dünya platin konseyine göre bu seneki otomotiv sektörü platin talebi 2018’den beri en yükseği olacak. China IV standartları ağır vasıtaları etkiliyor ve platin talebini arttıran bir faktör olacak. Platin daha pahalı olan paladyumun yerine kullanımı artan bir metal. Euro 6d ve China 6 düzenlemeleri daha fazla palladyum talebine sebep oluyor. Platinyum 2021’de 400,000 oz palladyumun yerini alabilir.
Petro agresyon ve petro isyanlar: Petrol ülkelerinin liderlerinin hesap verilebilirliği daha düşük. Petrol gelirleri arttıkça da diğer ülkelerdeki ayaklanmaları daha çok destekleyen ülkeler artıyor.
Bu sene karbondioksit emisyonları tarihte en büyük ikinci artışını görecek. Sadece Asya değil, ABD’de kömür tekrar yükseliyor. 2010’da finansal kriz sonrasi emisyonlar %6 artmıştı. Covid sebebi ile 2020’de emisyonlar %7 düşmüştü. Emisyonlar bu sene %5 artarken kömür de %4.5 artacak.
Baker Hughes rakamlarına göre petrol kule sayısı bu hafta 7 arttı. Gaz kule sayısı da 1 arttı, bilinmeyen kule sayısı da 1 eksildi . Geçen senenin aynı dönemine göre ABD toplam petrol ve gaz kule sayısı 90 daha az. Permian’da 3 artış oldu.
IEA’in çeyreklik gaz raporuna göre Kore LNG fiyat artışından çok etkilenmedi, çünkü nükleer yıldan yıla %18 arttı. Çin talebi %23 arttı, LNG’de bu artış %38 (ocak 2021 itibari ile)oldu. ABD’de kömür üretimi Aralıkta artmış. Avrupa’daki gaz talep artışının sebebi ise Türkiye gözüküyor.
Irak’taki petrol ve çevre kirliliği konusunu uydu görüntüleri ve açık kaynaklarla inceleyen bir araştırmada, wikimapia.org ve maphub.net’de kullanılmış
Çin’de artan kömür fiyatları, üreticilerin güvenlik önlemlerini esneterek daha fazla üretim yapmasına ve sonunda da kazalara sebebiyet veriyor. Geçen hafta 12 kişi ölmüştü, şimdi 21 işçi de su basan yeraltı madeninde rehin kaldı. Perşembe fiyatlar 115$/tona ulaştı. Ulusal Kalkınma ve Reform komisyonu kömür üreticilerinin üretimi arttırarak fiyatları dizginlemesini istedi.
IEA aylık petrol piyasası raporu 2021 talep beklentisini bir öncekine göre 230,000 v/g yükseltti. Ekonomik düzelme kırılgan. Dünya petrol tedariği de Mart’ta 1.7 mv/g artarak 92.9 mv/g oldu. IEA’in “Kara Nisan” dediği aydan bu yana 1 yıl geçti. IEA şimdi 2021 talep artışını 5.7 mv/g’e çıkardı.
11 AB ülkesinin gaz şebeke işletmecileri, 121 ülkeyi kapsayan 40000 km hidrojen boru hattı ağını öngören bir vizyon belgesi yayınladı. Mevcut hatların hidrojene uygun hale getirilmesi tüm öngörünün %69’unu oluşturuyor. 2040’a kadar 81-43 milyar € yatırım öngörülüyor.AB planında 2030’a kadar 10 milyon ton hidrojen ve 40 GW elektrolizör hedefi vardı.
Uydı verileri üzerinden sosyo ekonomik göstergeler ile covid19’un etkisinin bölgesel incelenmesi yarışması başladı. race.esa.int sayfasından detayları görebilirsiniz.
Biden yönetiminin iklim koordinatörü John Kerry, bugün Çin’de. Şu ana kadar Biden yönetiminden Çin’e en yüksek seviyeli ziyaret. Amaç iklim değişikliğinde küresel hedefleri yükseltmek. Xi Jinping Biden’in iklim konferansına davetli ama henüz daha kabul etmedi. Çin’de Xie Zhenhua, baş müzakereci ile görüşecek.
COP26 evsahibi İngiltere tüm taraflara bir mektup gönderdi. Alok Sharma imzalı mektupta, Paris anlaşmasının 6.maddesi, adaptasyon, kayıp ve zarar, finans, uyumlaştırma, katılımcı hareket başlıkları öne çıkıyor.
Kontainer gönderi fiyatları bir sene öncekine göre %50 yukarıda. Asya-Kuzey Amerika için 40 foot konteyner 2500-3000$,.
Çin 2022’de geniş katılımlı uygulama için dijital para birimini test ediyor. Şu anda 28 ana şehirde test ediliyor. Bu sene Pekin ve Şangay’da da testler yapılacak. Küresel başarı için kararlı, likid ve uluslararası ticarette kullanılan, ülkelerle güvenlik ilişkisi olan para birimi lazım. Çin küresel üretimin %16sını yapmasına rağmen, rezervlerin %2si.
Batı Avrupa’da 2030’a kadar 50 GW kömür ve linyit santrali kapanacak. Yine aynı bölgede 20-35 GW nükleer güç de emekliye ayrılacak. Avrupa 2030’a kadar 350 GW rüzgar ve güneş kapasitessi geliştirmeyi planlıyor. 2030’a talep de toplamda %10-15 artabilir. Fakat esneklik yatırımı olarak 50-70 milyar€ lazım.