5 Mayıs 2017

Bugün AA Energy Desk yazarlarından Serdar’ın yorumu aşağıda. Serdar finansal ve makro taraftan zaman zaman analizlerini sorduğum sektör analistlerinden. Dün ki düşüşün sebepleri biraz daha netleşti. Anladığımız kadarı ile teknik bir düşüş, fundamentallardan çok da kaynaklanmıyor. Düşüşler Türkiye saati ile 13:30, 15:00, 18:15, 18:45, 20:00 civarında olduktan sonra Türkiye saati ile 06:15’de Asya piyasasında küçük hacimde 45.36’dan 43.88$’a düştü. 520 milyon varil opsiyon el değiştirmiş. Bu da teknik açıklamayı doğruluyor. Çin’deki ani hareket de beklenenden zayıf veriler olabilir. Bret Stephens NYT’de yazdığından beri eleştiriler bitmiyor, iklim karşıtı diye eleştiriliyor. Japonların Jomeg ikinci metan hidrat kuyusunda da gaz yaktı. Demir cevheri de dağılmış, ama buğday stokları iyi. Depoyu fulleme zamanı.

Yorum – Serdar Gürüzümcü

Asıl amacı küresel petrol stoklarını eritmek olan OPEC ve Non- OPEC ülkelerin yaklaşık günlük 1.8 milyon varil petrol üretim kesintisi anlaşmasında, anlaşmaya yüksek uyuma rağmen küresel petrol stoklarını özellikle ABD petrol stoklarını eritme de ne yazıkki henüz istenilen seviyeye ulaşmış değil. Bunda tabiki söz konusu anlaşma tarihinden beri artan fiyatların etkisiyle artmakta olan ABD petrol üretim artışının da etkisi büyük. Ayrıca, bu süreçte fiyatların daha fazla yükselmesinde Trump’ın seçilmesi ve 2 Fed faiz artımının etkisiyle güçlenen doların etkisi de var. Fakat, bu süreçte volatilite sadece, Suudi Enerji Bakanı Khalid’in Mart ayı başında IHS CERA’da OPEC ve non OPEC’in anlaşmayı uzatmasına yönelik olarak yaptığı açıklamalar sonucu oluşmuştu. Bu volatilite zaten piyasanın söz konusu anlaşmanın uzatımına ne kadar duyarlı olduğunu göstermişti. Bu bağlamda dün yani Perşembe günü başlayan ve gecen aylarda aşağıda 50 doları test edip aşağı kırdıktan sonra devam eden düşüşle Brent petrol bu sabah 46.65 dolara kadar düşerek ve ardından hızlıca toparlanıp tekrar 49 dolara ulaşması ile 25 Mayısta yapılacak OPEC toplantısının ne kadar önemli olduğunu bir kez daha gösteriyor. Tabiki bu hızlı düşüşte Çarşamba günü açıklanan EIA petrol stok verilerinin hala yüksek seviyelerde olması ayrıca EIA’nın ABD petrol üretiminde artışın devam ettiğini gösteren üretim rakamını yayınlaması ve FED toplatısından Haziran ayında yüksek ihtimalle bir faiz artımının daha gelecek olması da etkili oldu. Sonuç olarak, fiyatlardaki düşüş ve artan volatilite OPEC toplantısından anlaşmanın 6 ay daha uzatılmasını zaruri kılıyor denebilir. Artan ABD üretimi nedeniyle fiyat istikrarı ve şu anki fiyatlardan daha yüksek hedefleyen OPEC şu anki üretim kesintisinden bir miktar daha fazla kesinti ile 6 aylık uzatıma katılması sürpriz olmaz. Çünkü Venezuela gibi ekonomisi zor durumda olan ülkeler OPEC’ten ve tabii ki Suudi Arabistan’dan daha yüksek fiyatlar için daha fazla üretim kısıntısı talep etmesi muhtemel. Anlaşmanın uzatımı hakkında daha az irade beyan eden Rusya’nın liderliğindeki non-OPEC’in ise şu anki kesinti rakamlarıyla 6 aylık uzatıma onay vermesi beklenebilir. 25 Mayıs’ a kadar Brent fiyatlar 45-50 dolar bandında hareket edebilir. Uzatım kararı sonrası 50 dolar üzerinde tutunabilir. Fakat şu an görece olarak düşük dolar indexi olmasına rağmen FED baskısı yani dolar index artışı gölgesinde OPEC ve Non-OPEC uzatımı ile şu an için Brent 50 dolar üzerinde tutunabilir, fakat daha fazla üretim kısıntısı olmadan 50 dolar üzerinde uzun süre tutunması veya hedeflenen 60 dolara ulaşması zor gözüküyor.

Haberler

Energy Aspects’dan Amrita Sen: piyasadaki fundamentallar değil ama başka şeyler dünki düşüşü sağladı. Rafinerilerin tadilde olması da talebi düşürdü, dengelenmeyi yılın ikinci yarısında bekliyoruz. OPEC kesintileri uzatsa da, ilk 6 ayda çalışmayan kesintiler, ikinci 6 ayda neden işe yarasın.

Petrol dün 5 sebebten düştü: Fibonacci ve hareketli ortalamaları arka arkaya kırdı, gece paniği: 45$’a kadar destek vardı dakikada 100 kontrat hacmi 7000’i buldu, uzun pozisyonları kısa pozisyonlarla dengeleme, 520 milyon varil opsiyon perşembe el değiştirdi(negatif gama), kesinti öncesine geri dönüldü

Ed Morse: Bu düşüş fundamentallardan değil teknik hareketlerden diyor. Bakır, demir Çin hikayesi, verileri düşüşte etkili oldu. Altın Fransız seçimlerinden önce [sigorta] gibiydi. Ama petrol hareketi teknikten yoksa özel bir sebebi yok demeye getirmiş.

NYT’den Bret Stephens’ın ismini daha çok duyacağız “Beklemeyen sonuçlar iklimi” yazısında biyoyakıtlarına getirdiği zararı anlatırken, “birşey yapmalıyız dürtüsü ve doğayı koru baskılamasının hükümet gücü ve sübvansiyonlu sektörlerle yaptığı zararı” anlamalıyız diyor. Emisyon sistemi ETS’nin maliyeti 280 milyar $’mış.

Ulaştırmada mevcut durum, 2 devrim (2R – elektrik +otonom) ve 3 devrim (2R+paylaşım) senaryoları ile yapılan çalışmada, paylaşımlı mobilite olmadan diğer ikisi trafiği kötüleştirir. 3R senaryoda, şehir yolcu taşıma enerji talebini %70 azaltıyor, araç ve işletme maliyetleri %40 azalıyorken yıllık kazanç 5 trilyon $.

Rosneft CEO’su, Putin’in desteği ile rakip şirketleri baskılayarak ele geçirmekle itham edilmiş bu yazıda. En son Bashneft’i alan Rosneft, Bashneft hisselerine sahip olan Sistema’ya 1.9 milyar $ tazminat davası açtı.

Motorlu sistemler, imalat sektöründeki elektriğin yarısından fazlasını tüketiyor. Burada mekanik vites vs kullanmak yerine hız ve hareketleri elektronik VFD( değişken frekanslı sürücü)lerle belirlemek sistemlerin verimliliğini arttırır. SiC, silikon karbit tabanlı VFD’ler ile ilgili raporda 5 yılda pazar büyür denmiş.

Japonya’nın Jogmec şirketi dün açık denizdeki Atsumi ve Shima yarım adalarındaki metan hidrat kuyularından ikincisinde de gaz yaktı. Japonya’nın doğusundaki Nankai’de 1.1 trilyon m3 metan hidratı var, 11 yıllık gaz tüketimi.

Demir cevheri bu hafta Singapurda %12 değer kaybetti. Kasımdan beri en büyük düşüş. Diğer ham maddeler de takip etti. Genelde Bloomberg Emtia endeksine göre %0.7 düşüş oldu. Traderlarda petrole koreleli Norveç kronu ve Malezya ringgit’inden Yen’e geçiş oldu. Altın ise %0.6 arttı. Asya petrol kaybıyla kayıpları hızlandırdı

Buğday stokları 17 yılın en yüksek seviyesinde. ABD’deki kar fırtınası buğday fiyatlarını yukarı göndersede küresel stoklar rekorda. FAO’nun küresel gıda-fiyat endeksi Ağustos’tan beri en düşük seviyede. Nisan’da bir önceki aya göre %1.8 düştü.

ABD’deki ilk rüzgar çiftliği Block Adası Rüzgar Çiftliği, adanın daha önceki dizel tüketimini, ana kara bağlantısı ile birlikte azaltmış. 3,8 milyon litre dizel Trump’un açık deniz arama izninden 3 gün sonra son bulmuş

Nisan’da Suudi Arabistan kesintileri söz verdiği 486,000 v/g’ü de aşarak 600,000v/g’e ulaştı. Fakat yüzen depolarda düşüş yok, artan deniz trafiği var.

Grafik

Petrolde inişler ve çıkışlar – WTI’da 2 günlük dalgalanma (Investing)

4 Mayıs 2017

Bugün hasar tespiti yapalım. Andurand, Ed Morse ve Baker Institute uzmanlarından petrol fiyatlarının yükseleceği tahminlerini gördük. Neden? Öyle ya da böyle stok erimeleri değişik bölgelerde var, ekonomiler canlı, Çin’deki orta sınıf benzin talebi. Bu ne zaman gelecekti? Normalde sürüş sezonu (Nisan ortası-Mayıs başı) talep artmaya başlardı. Uzmanlar hangi ayı gösterdi? Daha çok 1 Haziran-Temmuz arasını. İran’ın yeterli üretim sağlayamayacağı da arz tarafındaki bir diğer önemli konuydu. OPEC kesintileri ne kadar anlamlıydı? OPEC etkili ama güçlü değil. Aslında kartel olmak çok meşakkatli. 1970’lere kadar ABD’de de petrol fiyatlarını sabit tutmak için kuyu kuyu üretim ve fiyat belirleniyordu ve “askeri kurallarla”. Bugün petrol neden düştü? OPEC’in anlaşamayacak olması, Libya-Irak-Nijerya ve ABD üretimi (İran konuşulmuyor). Hatta Rusların “kesintiye yeşil ışık” haberini bile piyasalar ciddiye almadı. Bunlar görünenler…Riskler neler? Venezüella ile ilgili pozitif haber yok, Suudiler Asya fiyatlarını düşürdü (pazar payı savaşı mı?), Çin verilerinde sorunlar…Aslında Al-Naimi’nin pazar payı savaşı en mantıklısıydı, çünkü hem OPEC üretim düşürmedi, düşüremez diye karizmayı çizdiriyor hem de OPEC ülkelerinden çok ABD, büyük petrol şirketleri (bakınız Q1 gelirler) kazanıyor. Olması gereken bence Al-Naimi stratejisine dönüş, 1 yıl daha düşük fiyatlar ve Suudilerin üretimi arttırarak fiyat düşürmesi, uzun dönemli kazanımları getirir. Peki Venezüella’dan ihracat durursa, yedek kapasite ne kadar? … Neyi atladım? Bugün ki hareket spekülatif ise birileri önümüzdeki günlerde açıklanacak bir veriye önden ulaştı demektir. Hareket bu kadar büyük ise Çin olabilir. Bugün ki ABD’de kızartma yağı çalma haberi de iyiydi…

Haberler

ABD’de kızartma yağı hırsızlığında artış var. Sarı yağ fiyatı %230 arttı, 2000 rafineri biyodizel için bu yağları ya içeriden alacak ya da ithal edecek. Geçen sene 635,000 ton yağ biyodizel oldu. Her yıl 75 milyon $ kızartma yağı yasal olmayan şekilde rafinerilere gidiyor. “Uyuşturucu parası gibi, çalıntı kızartma yağı için gerçek bir piyasa var”. Kilosu 55 cent.

Rusya petrol kesintilerinin uzatılmasından yana. Fakat piyasalar bu haberi bile ciddiye almadı

ABD’de ilk çeyrekte elektrikli araba(EV) satışları %49 artarak 40,700 olurken Avrupa’da 23703’ten 32627’e çıktı. ABD piyasası AB piyasasından toplamda %16 daha büyük. Renault Zoe parladı. EV satışları Almanya’da 2332’den 5060’a çıktı, İngiltere’de %47 ve İspanya’da %45 artış gördü.

Rusya, bu yüzyılda ilk defa Küba’ya büyük oranda petrol gönderdi. 249,000 v kapasiteli Rus tankeri, 10 Mayıs’ta Küba’ya vardı. Venezüellalı PDVSA borcunu ödeyemezse, ABD’deki rafinerisi de Ruslara geçecek. Küba 22,000 v/g dizel ve 140,000 v/g toplam petrol ürünleri tüketiyor.

Petrol bugün feci düştü. “Bu tip piyasaların dibini bulmaya çalışıp yakalamak çok tehlikelidir, düşen bıçağı tutmaya benzer”. Bir sonraki direnç Brent’te 47.20$/v, altına düşerse uzun dönem ayılara bayram

Thames Water şirketi Thames nehrine lağım bırakmakdan 20 milyon pound üzeri ceza aldı. 1989’da halka arz olan şirketi, 2001’de RWE almıştı, 2006’da Çin-Abu Dhabi. Yöneten Avustralyalılar. 15 milyon müşteri, 2.6 milyar litre içme suyu. 2012-2014 arası 1700 olimpik havuz dolusu lağım bırakmış. Yöneten şirket de paraları kar diye dışarı çıkarmış.

Libya, Nijerya, Irak bu üç ülke OPEC ve nOPEC anlaşmasını boşa çıkarabilecek ülkeler. Yazı güzel

Glencore, gıda taciri ABCD dörtlüsü Archer-Daniels-Midland, Bunge, Cargill ve Louis Dreyfus’a katılarak 5. oldu. 2002’De Glencore Agriculture başına eski Cargill yöneticisi geldi. Ya güçlü sanayi bacağın olacak ya da tedarik ayağın çok geniş olacak -sahadan-tüketiciye-. Glencore Agriculture %49’u da emeklilik fonlarında

Grafik

Libya petrol haritası (@chris1reuters)

 

3 Mayıs 2017

Serkan’ın hafta ortası yorumu burada. Çin’in elektrikli araba kararı gerçekleşirse oyun değiştirici olur. Çin Almanya gibi kendi ölçek ekonomisini oluşturarak “mobilitywende” yapabilir. Elinde zaten tüketemediği fazla elektrikte var. Bakalım….

Haberler

Gelecek seneden itibaren Çin’de araç satışı yapan firmalar, satışlarının %8’ini elektrikli araba olarak yapmak zorunda kalabilir. Hedefi tutturamayan çok satandan kredi alacak. Ford, Çin’de ilk hibriti gelecek sene, Volvo 2019’da %100 elektrik arabalara başlıyor. Yeni elektrikli arabalara 8000$’a kadar sübvansiyon veriliyordu.

Çinko tüm dünyada 4. en çok madenciliği yapılan metali. Yılda 14 milyon ton çıkarılıyor. EnZinc firması lityum’dan %30-50 daha ucuz, %30 daha hafif çinko tabanlı pil üretmiş. Lityum çok aktif, çinko pasif.

ABD’de kömürde yönetici ve işçi arasındaki maaş oranı artmış. Kamyoncuların maaşı %15 artarkan (2004-2016), yöneticilerin %60 artmış. Şirketlerden Peabody 2012-2014 arası 2 milyar $ değer kaybederken de, yöneticilerine 75 milyon $ ödemiş.

Petrol fiyat şokları ABD’deki 2.dünya savaşı sonrası 11 resesyonun 10’undan önce gerçekleşmiş(öncü gösterge). Piyasadan eksilen her 1 milyon varil, 5$ artık demekmiş varilde(yazıda böyle). Eğer Suudi’lerin petrol arzında bir duraksama olursa ve petrol fiyatları %100 artarsa ABD GDP’si %5 düşer.

ABD’li Philips 66 “bundan sonra para benzinde değil, boru hattı ve kimyasalda” demiş. Verimlilik sebebi ile daha az ulaştırma yakıt talebi göreceğiz.

Çin ulusal petrol şirketi (CNPC), ilk ham petrolünü Myanmar-Çin boru hattına yükledi. 770 km boru hattında 1150 m3/saat hızla boru hattında ilerliyor. Boruhattının Çin ucunda 260,000 v/glük Anning rafinerisi var.

Colombia Üniversitesi çalışmasına göre ABD’de faizlerin artması, petrolcülerin verimlilik kazançlarını götürebilir. “Düşük faiz, şeyl’e önemli bir katkı verdi”

Grafik

EIA’in petrol istatistiklerinin 8 haftalık gelişmi (@digstic)

3 Mayıs 2017 – Serkan Şahin

Serkan Şahin’in hafta ortası yorumu aşağıdadır:

“ABD startejik ham petrol rezervleri 690 milyon varil sinirinin altina inmis. Gecen haftaki 1.47 milyon varillik dususle bu siniri gecmis durumda. Bence onemli bir gelisme. Daha once de dedigim gibi ulke icindeki ticari stoklarin durumu hakkinda ciddi bir fikir veriyor. Her ne kadar gasoline stoklari bir sikayet konusu olarak anlatilsa da bence sorun olacak seviyede degil. RBOB stok seviyesi 2016’daki seviyeden cok asagida ve 2014-2015’deki mevsimsel talep kaynakli seviyeye asagidan yaklasiyor. Butun mesele tahmin edilen talep gerceklesecek mi sorusu uzerine. Rafineri kullanim oranlari hala yuksek, Asya bu konuda kurtarici olursa stoklar rahatlar. Avrupa bu konuda isik vermiyor. Ithalatin dusmesi biraz kotu haber ama zaten gelismemis Asya pazarinda kayipla beraber bir satisin uzun surmeyecegini tahmin etmistim. Ureticilerin tekrar ic piyasaya dondugunun kaniti. PADD2 ham petrol stoklari 1.36 milyon varil artarken, Cushing 728,000 varil azalmis. Bakken akisi hala Bati-Dogu yonunde gorulene gore.”

“Buradaki gorusler tamamen yazarin kendi gorusleri olup Thomson Reuters ve bagli kuruluslari kesinlikle baglamaz ve goruslerini yansitmaz.”

2 Mayıs 2017

ABD’de kömürde canlanma başladı haberi. Suudilerin Port Arthur’daki ortağı Shell’in de hiselerini alması önemli. Petrol piyasaları kafa karıştırıyor. Açık kaynaklı traderların sitesi oottnews.com da bile fiyat stabil, 2 saat sonra ise hızla düştü haberi . Petrol fiyatları ABD ilk çeyrek tahminlerin altında büyürse garanti düşüyormuş. Grafikte Groningen üretimi ve depremsellik

Haberler

Meksika 100,000v/g kesintiye gideceğini belirtmişti. İhracatı 200,000v/g düştü. Sebebi rafinerilerin yüksek kapasite çalışması. Meksika her sene yılda 1 milyar $ yakıt hırsızlığından kaybediyor. 6 milyon litre yakıt hergün çalınıyor. 2009’da 500 illegal boru hattı bağlantısı, 2016’da 7000’e çıktı. 2015’te hırsızlık %52 arttı.

Nijerya’da aylık hırsızlık 1 milyar $.

Suudiler, Kuzey Amerika’daki en büyük rafineri olan Port Arthur’da Shell’den diğer hisseleri de alarak tam kontrole sahip oldular. Port Arthur 600,000v/g kapasiteye sahip.

ABD’de kömürde canlanma başladı. Appalachia’da çalışmalar hızlanmış. Trump geldiğinden beri geçtiğimiz yıl içinde ABD kömür şirketlerinin değeri 2 misline çıkarak 15 milyar$’a çıktı. Madencilere 1000$ imza bonusu, tam sağlık sigortası vs veriliyor.

Çin’in gelişmekte olan pazarlara PV ekipmanı ihracatındaki payı yavaşlasa da arttı: %56. Tesla için ada mikrogridleri tüm depolama kapasitesinin %36sı. Microsoft ve Facebook’da 50 milyon $ para bulan “Micro-Grid Investment Accelerator”un yatırımcılarından

Venezüella daha kötüye giderken ayakta kalıyor. Madura’nın petrol şirketi PDVSA’nın başka yabancı şirketlerle kontrat yapmasını meclis yetkisinden alması ülkede işleri karıştırdı. PDVA’nın ekim ve kasım da 3.5 milyar$ ödemesi var.

Bilmeyenler için OOTTNews.com çok ilginçti 12:30 haberi: “OPEC ve Rusya’nın kesintileri ile petrol sabit seyrediyor”. 14:35’te “Petrol %2 düştü, ABD ve Libya üretimleri, OPEC ve Rusya kesintilerinin üzerinde arttı”

ABD’de araba satışları beklentilerden de kötü çıktı. Satışlar 6 yıldır geçen Aralığa kadar arttı. Ama 2017’de satışların 17.1 milyon araca düşmesi bekleniyor.

Norveç, Barents denizindeki keşfedilmemiş petrol ve gaz kaynaklarının tahminini 2 katına çıkardı: 17.6 milyar varil.

ABD’de ilk çeyrek büyümesi tahminlerin altında çıkınca 100% petrol satış yiyor. Ortalama satış miktarı da -%6.14

Total Senegal’de hem rafinerici hem de piyasa oyuncusu, iki anlaşmayla da açık deniz derin ve ultra derin aramacılığına başlıyor. Rufisque Açıkdeniz bloğunda %90 Total, %10 Petrosen.

Grafik

Hollanda’da Groningen gaz üretimi ve depremsellik (Hollanda Ekonomi Bakanlığı)

 

1 Mayıs 2017

Bugün ki Serkan’ın yorumu burada. Kuzey Kore gelişmelerine dikkat diyor. Trump bugün benzin vergisini arttırabilirim dedi. ABD’de emisyon azaltımı patent sayılarında düşüş kalıcı mı geçici mi? Günün kafamda yankılanan haberi Suudilerin Kızıl Deniz kıyısındaki eski Irak boru hattının çıktığı Muajjiz’in kapasitesini 2018de arttıracak olmaları… ABD benzin talebi kafa karıştırıyor.

Öneri

PJM’in ABD’de değişen elektrik üretim portföy yapısında teknik olarak güvenilirlik inceleme raporu.

Haberler

Bu hafta: Salı API, ABD petrol arz raporu, Çarşamba EIA haftalık petrol ve benzin stokları; Perşembe haftalık ABD doğalgaz stokları, Cuma Baker Hughes Petrol kule rakamları

Geçen hafta petrol cuma azcık yukarı gitsede, OPEC kesintilerinin devamı tartışmaları etikili. WTI, Nisan’daki %3 düşüşle arka arkaya 2.ay düşüş gördü. Brent Nisan’da %2 düştü. OPEC kesintileri 25 Mayısta belli olacak. Suudi bakan kesintilerin uzatılması önemli dedi. Ruslar 24ünde karar verecek. Benzin haftalık %6 düştü.

ABD’de 2009’da emisyon azaltımı alanındaki patent sayısı 2009’da 15970 ilen 2014-2015’de 35000’lere çıkmış. 2016’da 32000’lere geri düştü. Patent sayısı öncü göstergedir.

Saudi Aramco, Haziran-Avrupa fiyatlarının tamamında artışa giderken, Asya fiyatlarının tamamını da düşürdü. Sebebi Japon ve Çin rafinericilerin zayıf talebi.

Benzer düşünceli gelişen ülkeler (Like Minded Developing Countries), Bonn’daki iklim değişikliği toplantıları öncesi iş dünyasının BM iklim toplantılarına katılımını daha katı kurallara bağlamak istiyor.

Suudiler, Kızıl deniz kıyısındaki Muajjiz terminalinin yükleme kapasitesini 3.5 mv/g daha arttıracak. Orjinalinde Irak petrolünü kızıl denize getiren (IPSA-1.65mv/g) boru hattının sonunda (Yanbu’nun kuzeyi). Suudilerde Ras Tanura 3.4mv/g, Ras al-Ju’aymah 3 mv/g. Kızıldeniz’de Yanbu 1.3mv/g.

 

Bu hafta ABD’de FERC, elektrik toptan satış piyasalarına eyaletlerin sera gazı politikalarının nasıl entegre edileceğine dair iki günlük bir toplantı yapıyor. Bir yandan kapasite piyasaları bir yandan sera gazları, sürekli değişim. Cuma günü DC Temyiz mahkemesi Trump yönetiminin CPP ve EPA kararlarına dair isteğini onayladı

PJM’in ABD’de değişen elektrik üretim portföy yapısında teknik olarak güvenilirlik inceleme raporu.

Çin elindeki otomobil üretim kapasitesini değerlendirmek için ihracata yüklenecek. Gelişmiş ülkelerdeki kalite sınırları sebebiyle giremeyeceğinden gelişmekte olan ülkelere girmeye çalışacak. Aylık otomobil üretiminin %2-3’ünü İran gibi yerlere gönderiyor. Otomobil fabrikalarının kapasite faktörleri %60-80

Çin’deki benzin talebi yıldan yıla Mart için %1 artarken, LPG %2.9 düştü. Bir önceki aya göre benzin talebi %1.8 artarak 2.85 mv/g oldu. Bu benzin rakamına katkılanmış benzin rakamları dahil değil. 10mt benzine’e 3 mt aromatik karışım katılıyor. LPG talep düşüşünde PDH tesislerinin (propan de-hidrojenasyon) bakımı etkili

AB BREF’i Almanya’ya rağmen oyladı. BREF (Best available technique Reference Document). 2020’den itibaren büyük santraller (kömür ve linyit) için farklı çevresel performans standartları veriyor.

EnviroPower’ın 10 kW’lık mikro kojen ünitesi ile %30 elektrik tüketim tasarrufu sağlanıyor. Kısaca kombi su ısıtırken elektrik de üretiyor. Başarılı olursa 5kW’da üretecek. 10 yıl önce çok umutluydum, bakalım….

Çocuğa büyüyünce ne olacaksın demek realist değil. 2016’da ilkokulu bitiren çocuklar üniversiteden mezun olduklarında %65i bugün varolmayan mesleklerde çalışacak. 3-4 yılda aranan özelliklerin %30’u yeni olacak

Grafik

ABD hampetrol ve ürün stokları rekor seviyeye geldi ve yıldan yıla hızı tükendi (Clipperdata)

Çin ve AB emisyon standart karşılaştırması (Greenpeace)

 

 

 

1 Mayıs 2017 – Serkan Şahin

Serkan Şahin’in yorumu haftabaşı petrol yorumu aşağıdadır:

“Libya gercekten fiyatlari etkileyebilir mi? Bence hayir. Daha once de birkac kez anlattigim uzere hafif petrolde bir arz sorunu yok. Hatta bir talep sorunu var. Kuzey Denizi uretimi uzerinde Asya talebi baskisi son iki haftadir kesilmis gibi. Hal boyleyken Libya’dan gelen (ki teknik olarak Libya’nin iddia ettigi uretim miktarina gelmesi mumkun degil bence) fiziki arzin fiyatlarda baski olusturmasi zor. Zaten piyasa Libya petrolundeki sorunlari da biliyor. Ama OPEC basta olmak uzere herkesin dikkatle izledigi sey ABD stoklari. Ozellikle de benzin. Yuksek rafineri kullanimi ham petrol stoklarinda dusen ithalat ile beraber dususu sagladi ancak RBOB stoklari halen cok yuksek. Bence beklenen bir mevsimsel talebe hazirlik ama su an icin piyasa bunu gormuyor. Bu sartlar altinda ABD’yi ne rahatlatir? Kuzey Kore ile bir cekisme mi? Kuzey Kore-ABD cekismesi Cin talebi uzerinde bir etki yapar mi? Yaparsa Suudi Arabistan bundan ne kadar faydalanir? Son haftalarda Rusya’nin Novorossiysk cikisli Urals kargolarinin Cin ve Hindistan’a gittigini gorduk. Hatta en basta test rotasi sandigim Novorossiysk-Hindistan rotasi artik bir fiziki gerceklik. Bu durumda Suudi Arabistan zaten Kozmino kargolari ile rekabet edemezken bir de Novorossiysk, Primorsk ve Ust-Luga kargolari ile rekabet etmek durumunda kalacak. Rusya-OPEC anlasmasi oncesinde ABD’nin Kuzey Kore stratejisinin dikkatle takip edilmesini tavsiye ederim. Stoklarda etkisi onemli.”

“Buradaki gorusler tamamen yazarin kendi gorusleri olup Thomson Reuters ve bagli kuruluslari kesinlikle baglamaz ve goruslerini yansitmaz.”

28 Nisan 2017

ABD’de offshore aramacılığı da hızlanacak, bugün ki Trump kararnamesi ile. Serkan’ın TReuters’deki yorumu ABD’deki şeyl gelişimini etkileyen faktörler için önemli(aşağıda), ayrıca öngörüleri de eklemiş(grafikte). VW elektrikli araçlar niş kalır 20 milyar€ geleneksel verimli 9 milyar€ alternatif yakıtlılara yatırıyor. Dijital verimlilik… Acaba bu icad kavramların ortalama yaşam ömrü ne kadar 5-7 yıl? Endüstri 4.0’ı inceledim ama sanki Amazon’un yaptıklarından Almanların anladığı…Tersini bilen mail atarsa sevinirim

Öneri

2016/17 kışı AB elektrik piyasasına dair

Haberler

Trump bugün Obama döneminde yasaklanan Arktik okyanusu, Alaska’nın kuzeyindeki hemen hemen tüm alanlardaki yasağı kaldırmış oluyor. Buralarda derin deniz petrol üretim sondajları yapılabilecek.

VW CEOsu “elektrikli mobilite niş olmaya devam edecek”. Geçen sene 750,000 elektrikli araba üretilmiş, küresel pazarın %0.9. 2025 gibi VW araçların ¾ ü hala dizel ve benzin motoru ile çalışır demiş. 2022’ye daha verimli motorlar için 20 milyar €, alternatif yakıtlı motor yatırımlarını 3 misline çıkarıyorlar 9 milyar €

2016/17 kışı AB elektrik piyasasına dair: fiyatların ne kadar nükleer güvenlik sorunlarına bağlı olduğunu gösterdi. Fransa’nın nükleer santrallerinin önemi… Almanya’da 2022’ye kadar 26 GW nükleer ve termal santral devreden çıkacak. Yüksek fiyatlar ve dengesizlik AB piyasalarından yeni düzen olur

Geçen ay Çin, 9.17 mv/g petrol ithal etti. Ama 5 Mayıs’tan itibaren rafinericilerin petrol ithalat başvurularını kabul etmeyecek. İç piyasada rafineri kapasite fazlası var. 2015’ten beri 22 bağımsız rafinericiye 1.64mv/g izin vermişti.

Trump’un ilk 100 gününde, petrol, değerli metal ve tarım ürünlerindeki gelişmeler: Petrol’de Serkan’ın yorumu var: Hidrokarbon yatırımları artacak, Dakota Access Pipeline’a hemen onay verdi, Bakken’daki petrolü doğu yakasına ulaştıracak. Daha önce yüksek taşıma(tren) sebebiyle dezavantajlıydı.

Henry hub ABD LNG ihracatındaki taban fiyatı belirliyor. Tüm ABD LNG terminalleri devreye girerse 105 bcm ek talep demek. 2016’da ABD’nin toplam gaz talebi 810 bcm. ABD kuru gaz üretimi de 2016’da %0.6 düşerek 740.43 oldu. Elektrik sektörü 281 bcm tüketti. 2015’e göre %3.2 2014’e göre %21.3 yukarıda

ABD’de kamyonlar tarafından taşınan tonaj tüm zamanların en yüksek seviyesinde. Ticari taşımacılığın %58’i kamyonlarla. 2000’den bu yana %24 artmış. 2027’ye de %27 artacak.

Energy Star, 25 yaşında ve tanınan bir marka. Fakat ABD yönetimi tırpanlayacak gibi. 2010’da yaşanan skandalda ABD sayıştayı (GAO) ürün geliştirici gibi davranıp uydurma ürünlere Energy Star etiketi almış. Los Angeles’ta Energy Star etiketli ev %20 daha az tüketiyormuş. Cumhuriyetçiler niye karşı, yazıda.

Dün yayınlanan 2016 finansal raporunda Gazprom’un daha az satışı petrole endeksli. Gapzprom’un net geliri 17.5 milyar $. Rekor 178.3 bcm = Avrupa+Türkiye-SSCB ülkeleri. Fakat $ olarak satışlar %1.1 düşerek 37.5 milyar $. 2015’te 246$ olan fiyat 2015’te 176$’a düştü. 178.3 bcm toplam satışın %48’i. 2015’te %41 miş.

Dijital verimlilik,(GE’nin icadı) dün de zeki(intelligent) verimlilik kavramı vardı. GE elektrik üretim sektöründe 14 milyar $ ve 495 mt/yıl verimlilik iddia ediyor. Kara ulaştırmada 20 milyar $. Aydınlatma 30 milyar $. GE’nin dijital güç santrali (gerçeğin dijital ikizi) 5 GW Futtsu /Japonyada. Bakımı izleyerek belirliyorlar.

 

Grafik

ABD’de 3 önemli şeyl aranında üretim tahmini (TReuters)

Crude oil output for major shale oil basins - Thomson Reuters Oil Research
ABD gaz grafikleri

27 Nisan 2017

Petrol fiyatları neden düştü? Libya geri döndüğü için diyorlar. Venezüella’da işler karışıyor. Bu sıralar hidrojen ne kadar gerçek bir alternatif onu anlamaya çalışıyorum.

Haberler

UPS, 114000 araç ile yılda 2 milyar $ yakıt faturasına sahip. Ortalama ABD konutu 11 ton CO2 salıyor. Dizel araçlar, benzinlilere göre %14 daha fazla CO2 salıyor. Bir sürü büyük şirketin verimlilik başarıları da var.

Toyota, California’da hidrojenle çalışan kamyon çalışması yapacak. Fakat hidrojen dolum istasynlarının maliyeti 2.1-3.3 milyon $. Tek bir dispenser ise 750,000$. Hidrojenin kilosu 12.85-16.78$. Ama fiyatı 8.75 $/kg altına düşmeli ki 3.5 $/gallon ile rekabet etsin. Toyota Mirai 57.500$.

Almanya, 2020 yenilenebilir hedeflerini ıskalayabilir. Ulaştırma ve ısıtma’da hedefi tutturamazken, elektrikte fazlasını yapmış

McAfee’ye göre, Suudi Arabistan 2012’de Aramco’ya yapılana benzer hatta daha kötü bir siber atakla karşılaştı.

ABD’deki araba verimliliği için yapılan araba etiketlerine Monroney etiketi deniyor, senatörün ismi. Galon başına mil (MPG) ilüzyonu sebebi ile 100milde harcanan galon verisi de var.

Venezüella’da işler kızışıyor. 20 Nisan’da hükümet GE fabrikasını kapattı, 2678 kişi işsiz kaldı. Venezüella açıklarında 7 milyon varil taşıyan 20den fazla tanker var. Venezüella’da 3 senaryo, kısa vadede daralma orta-uzun vadede artış

ABD doğu yakasından, Avrupa’ya dizel ihracatı çok endermiş. Doğu yakası ortalama 180,000 v/g orta distilat ihrac etmesine rağmen, en son Trafigura ve Delta Air Lines’ın Monroe Enerjiden AB’ye dizel gitmiş.

26 Nisan 2017

Serkan Şahin’in bugün ki ABD petrol ve benzin stok raporuna yorumu burada. LNG yakan gemiler (LNG bunkering) hız kazanıyor ama çok değil. Elektrikli arabalarda dün “vergi yoksa iş yok” raporlarına bugün Total’in agresif elektrifikasyon tahmini geldi. Polonyada kapasite piyasası istiyor. Tellurium rezervi, güneş panelleri için derin denizleri rahatsız etmeye değer mi. Goldman Sachs yorumu bence bugün yeterli.

Öneri

Goldman Sachs analistinin video yorumu

Haberler

LNG taşıyan gemiler hariç, LNG ile çalışan gemiler 2025 gibi 5-7 milyon ton LNG tüketecek. Gemi sayısı 2005’teki 5’ten 2016’da 77’7e 2020’de 200’e çıkacak. 2025’teki 1 milyon tonu Total sağlamak istiyor.

Bu hafta yarın Total, sonra Exxon, Chevron, 2 Mayıs BP, 4 Mayıs Shell ile ilk çeyrek sonuçlarını göreceğiz. Önemli düzelmeler bekleniyor. Son 15 yılda ilk defa herkes uzun dönemli petrol fiyatı konusunda daha hem fikir. Talep piyasaları 1-2 sene arz 2-10 sene yürütür.

ABD ham petrol stokları geçen hafta 3.6 mv düştü, beklenen 1.14 mvdir. Saxo Bank’tan Ole Hansen, stok düşüşünü yüksek ihracat ve rafineri kapasitelerine bağladı. Ham stokların rafine stoklara dönüşmesi ve ihraç edilmesi toplam dengeyi aşağı indirmeye yardımcı olmuyor.

Clipperdata: EIA verisinde rafineri çalışması 17.3 mv/g ile en yüksek seviyede, ABD kıyılarının ithalatı: Suudi+Irak=2.8mv/g. Venezüella=800binv/g. Philedelphia yakınlarındaki Monroe rafinerisi ABD petrolü yerine paso Nijerya’dan almış. Venezüella talebi %10-15 düşmüş: 650binv/g civarı

Polonya’nın en büyük kamusalı Polska Grupa Energetczna (PGE) hükümetten kapasite piyasalarının kurulmasını istedi. Eğer AB kış paketindeki 550kg/MWh CO2 sınırı gelirse, 28 GW ülke kapasitesi(toplamın 2/3ü) kullanılamaz olacak. Bakanlık yazdan önce bir paket açıklayacak denmiş.

ABD’de 2 yıla kadar resesyon tehlikesi var, çünkü iki resesyon arasındaki en uzun süre 10 yıl, bu da petrol üreten ülkelere ve net ihracatçılara daha çok baskı demek.

Total Baş Enerji Ekonomisti Joel Couse’da 2030 öncesi petrole talebin en yüksek noktasına geleceğini ve 2030 gibi elektrikli arabaların yeni arabaların %15-30’unu teşkil edeceğini söyledi.

Gelecek teknolojileri için Arpa-E proje başlıkları önemli. Gelecek nesil dayanıklı makul enerji depolama sistemleri (RANGE) altındaki projeler ilginç

Çok fazla güneş paneli üretmek için petrol sektörü kadar sondaj ve kazı yapmak doğru mu? Büyük bir Tellurium rezervi Batı Afrika açıklarında denizin 1000 m altında bulunmuş. CdTe paneller milimetrenin 1000’de 1i kalınlıkta ışığın %90’ını emiyor. Dünyadaki kapasitenin de %5. Güneş için madencilik mi

ABD Enerji Bakanlığı, Golden Pass’e LNG ihraç etme izni verdi. Günlük 2.21 bcf/d=62 milyon m3/gün ile Sabine Pass Texas yakınından ihracat yapabilecek. Golden Pass %70 Qatar, %30 ExxonMobil

Öğrenen termostatlar, Akıllı Verimliliğin bir türü (Intelligent Efficiency). Bu termostat satışları 2013’e göre 3 misline çıkmış. 2013’te 2 milyon termostat satılmış. 2015’te evlerin %5’inde Ev enerji yönetim cihazı bulunurken, 2021’de %19 olacak

Grafik

Venezüella’nın petrol üretimi 2006’dan beri düşüyor. (Bloomberg)

Bana lazım olur, ne denilince olasılık kaç anlıyoruz (Twitter) Max Roser

Petrol fiyat tahminleri daha da benzeşti (Bloomberg-video)