28 Ocak 2017 – Emin Danış’ın yorumu

Aşağıdaki yorum Emin Danış’ın haftalık gaz yorumudur:

Haftalık Doğalgaz Piyasaları Görünümü

Global LNG piyasalarında bu hafta genel olarak fiyatların gerilediğini Asya piyasalarında spot LNG fiyatlarının kayıplarını genişlettiği görüldü.

Önceki yorumlarımızda Uluslararası piyasalarda Şubat ayından itibaren LNG arzında görülecek artışın fiyatları aşağı yönlü olarak baskılayacağının altını önemle çizmiştik. Japonya geçtiğimiz aylarda soğuklar nedeniyle kış dönemi için yüksek miktarda alım yapmıştı. Hava sıcaklıklarına bağlı olarak talebin tahminlerin altında seyretmesi nedeniyle Japon ithalatçıların offload kargolara alıcı araması Mart teslim spot fiyatların kayıplarını genişletmesine yol açıyor.

Geçtiğimiz haftayı 8.00 $/mmbtu seviyesinden kapatan mart teslim spot LNG fiyatı 27 Ocak’ta haftayı haftayı 7.75 $/mmbtu seviyesinden kapattı. Nisan teslim fiyatlar ise bu hafta 7 $/mmbtu seviyelerinden işlem gördü.

ABD LNG İhracatı Yönünü Avrupa’ya Çevirdi

ABD’deki konvansiyonel olmayan gaz üretiminin artmasıyla birlikte kademeli olarak büyük üretim artışının yaşanması ülkenin LNG ithalatçısı konumdan ihracatçıya dönüşmesini sağladı. ABD’nin konvansiyonel olmayan gaz üretimini arttırması kadar üzerinde en çok konuşulan bir diğer konu da ABD LNG ihracatının Avrupa için kurtarıcı Asya piyasaları içinse oyun değiştirici olup olmayacağıydı.

ABD’den yapılan ihracatın nereye gideceğini belirleyen en temel unsur ise taşıma maliyetlerinden fiyata ve talebe kadar birçok değişkene bağlı olarak oluşan marjlar. Asya piyasalarında 2011 sonrası dönemde Japonya’nın artan talebi ile hızlı bir şekilde yükselen ve 2014 yılında 19 $/mmbtu sevilerine çıkan fiyatları geride bıraktık. LNG arzındaki artış ve Japonya’nın Nükleer santralleri açma kararı alması Asya piyasalarında fiyatları baskılıyor. Avrupa’da ise talepteki toparlamanın devam etmesine bağlı LNG ithalatının 2016’yı artışla kapattığını gördük.

Kesinleşmemiş verilere göre ABD’den 2016 yılında yapılan LNG ihracatına baktığımızda(re-export dahil) en yüksek payın yüzde 47.8 ile Latin Amerika ülkelerinde olduğunu görüyoruz. İkinci sırada yüzde 29.4 ile Asya gelirken sırasıyla Orta Doğu yüzde 12.8 ve Avrupa yüzde 10.

Burada ihraç edilen LNG’nin re-export olup olmaması ve diğer parametreleri değerlendirme dışında bıraktığımın altını çizmekte fayda var. Burada ihracatın lokasyonlara göre dağılımı bize çok daha önemli bir şeyi gösteriyor. 2016 yılında ABD’nin LNG ihracatında beklentilerin aksine ağırlık Asya ve Avrupa yerine marjlara bağlı olarak Latin Amerika ülkeleri oldu.

Ocak ayında Fransa’nın güneyindeki iletim sistemiyle alakalı sorunlar, soğuklara bağlı İspanya ve Türkiye’nin ilave spot LNG talebi fiyatları yükselttiği gibi ABD’den çıkan kargoların Asya’da gevşeyen fiyatların da etkisiyle yönünü Avrupa’ya çevirmesine neden oldu. ABD çıkışlı kargolar için Avrupa’nın Şubat ve Mart ayında da yüksek marjlar nedeniyle ihracatta öne çıkmaya devam edebileceği değerlendiriliyor.

Fransa’da Fiyatlar Geriledi

Fransa’nın Güneyinde iletim sistemindeki sorun ve yüksek talep nedeniyle yükselen fiyatlar 20 Ocak’ta 45 Euro/MWh’a yükselerek son 5 yıldaki en yüksek seviyeyi görmüştü. Şiddetli soğukların etkisini yitirmesiyle birlikte fiyatların bu hafta gerilediğini gördük. İspanya ve Fransa’da geçtiğimiz hafta 9.20 $/mmbtu olan liman teslim fiyatlar bu hafta 7.55 $/mmbtu’ya geriledi.

Geçtiğimiz haftayı 40 Euro/MWh’dan kapatan Güney Fransa Hub kontratı bu hafta 30.30 Euro/MWh’a geriledi. Geçtiğimiz haftayı 15.12 Euro/MWh seviyesinden kapatan Kuzey kontratı 27 Ocak’ta haftayı 9.05 Euro/MWh’dan kapattı.

NBP’de geçtiğimiz haftayı 6.87 $/mmbtu seviyesinden kapatan gelecek ay vadeli kontratlar 27 Ocak’ta gerileyerek haftayı 6.47 $/mmbtu’dan kapattı.

Henry Hub’da vadeli ve spot fiyatlarda bu hafta yükseliş görüldü. Geçtiğimiz haftayı 3.20 $/mmbtu seviyesinden kapatan gelecek ay vadeli kontratlar 27 Ocak’ta haftayı 3.39 $/mmbtu seviyesinden kapattı. Henry Hub’da geçtiğimiz haftayı 3.21 $/mmbtu’dan kapatan spot fiyatlar ise 27 Ocak’ta haftayı 3.29 $/mmbtu’dan kapattı.

TOTAL, GKRY Block 11’de Yaz Başında Sondaja Başlayacak

Doğu Akdeniz’deki doğalgaz rezervleri bölge ülkeleri arasındaki sorunlar ve gazın piyasalara nasıl ulaştırılacağına ilişkin belirsizlikler nedeniyle büyük ölçekte ticarileştirilemezken 2015’de Mısır’ın Zohr sahasındaki keşif bölgede kartların tekrar karılmasına neden oldu.

Sürecin biraz başına gidelim, Fransız TOTAL’in 2013 Şubatında Güney Kıbrıs Rum Yönetiminin Sözde MEB’de yer alan 10 ve 11. Parseller için arama ve sondaj lisansı almıştı. Fakat planlanan sondajlar çeşitli nedenlerden dolayı gerçekleştirilememişti ve şirket 10. Parseli terk etmişti. Mısır’ın Zohr sahasındaki dev keşif bu sahaya 6 km uzaklıkta bulunan 11. Parselin önemini oldukça arttırdı.

Geçtiğimiz Aralık ayında GKRY 6-8 ve 10. Blokları içeren 3. Tur lisans sürecini sonuçlandırmıştı. 6. Parsel lisansını ENI ve TOTAL ortaklığı, 8. Parseli ENI ve 10 Parselin lisansını ise Exxon Mobil ve Qatar Petroleum International ortaklığı almıştı.

TOTAL’in MENA bölgesi arama-üretim Başkanı Stephane Michel geçtiğimiz günlerde şirketin 11. Parsel için sondaj kararı aldığını açıklamıştı. Güney Kıbrıs Enerji Bakanlığı ise önümüzdeki Haziran-Temmuz aylarında şirketin 11. Parseldeki sondaja başlamasını bekliyor. 11. Parsel Türkiye’nin Doğu Akdeniz’deki MEB’i çakışmıyor fakat buradaki parselde ciddi bir rezerv tespit edilmesi durumunda tartışmalı diğer sahaların sondaj ve olası rezerv keşifleri nedeniyle Türkiye’yi GKRY ile yeni bir krizin içine sokabileceği ihtimali unutulmamalı.

Lübnan ilk Offshore İhalesindeki Sahaları Açıkladı

7 Ocak’taki EAK yorumumda, Lübnan’daki yeni Hükümet tarafından çıkartılan 2 kararname ile 2013’den bu yana donan Doğu Akdeniz’deki offshore sahalarında petrol ve gaz arama ihale sürecini tekrar başlatma kararı ile aldığını ifade etmiştik.

26 Ocak’ta Lübnan Petrol İdaresi tarafından Lübnan’ın Doğu Akdeniz’deki MEB’i içindeki sahaları için yapmayı planladığı ilk tur lisans sürecinin ayrıntıları açıklandı. Buna göre ilk turda 1-4-8-9 ve 10. Bloklar için lisans verilecek. Şirketler söz konusu sahalar için 15 Eylül 2017’ye kadar tekliflerini verecek.

İkinci ön eleme turu ise 2 Şubat’ta açılacak.

Beyrut yönetimi tarafından ülkenin Doğu Akdeniz’deki söz konusu sahalarda 2.7 trilyon metreküp doğalgaz ve 865 milyon varillik petrol rezervi olduğunu tahmin ediliyor.

İsrail, Yunanistan, GKRY ve İtalya Enerji Bakanları D. Akdeniz Boru Hattı İçin Buluşacak

Doğu Akdeniz’de kıyısı olan ülkeler arama ve sondaj çalışmalarına devam ederken keşfedilen rezervlerin ticarileştirilmesi ise halen en büyük sorun olarak ortada durmaya devam ediyor. Doğalgazın denizin altından döşenecek boru hattı ile Yunanistan üzerinden Avrupa’ya ulaştırılması seçeneklerden bir tanesi.

Bu amaçla İsrail, Yunanistan, GKRY ve İtalya arasındaki görüşmeler geçtiğimiz hafta Brüksel’de devam etti. İlgili ülkelerden hükümet yetkililerin yürüttükleri görüşmeler Şubat ayında İsrail’de yapılması planlanan 4 ülkenin enerji bakanlarının katılacağı zirveye hazırlık amacıyla gerçekleştirildi.

Hatırlanacağı üzere Yunanistan ve GKRY Doğu Akdeniz doğalgaz boru hattının proje fizibilte çalışmaları için Avrupa Komisyonu’ndan mali yardım almıştı. Proje için ön mühendislik ve tasarım öncesi çalışmaların bu yılsonunda tamamlanması planlanıyor. Yaklaşık uzunluğu 2000 km olması planlanan boru hattının toplam maliyeti 5.7 milyar dolar olarak ifade edilse de boru hattının izleyeceği güzergahın tektonik bölge olması ve derinlik nedeniyle maliyetin bu rakamın çok daha üzerinde olacağı tahmin ediliyor.

Rusya Federasyon Konseyi Türk Akımını 1 Şubat’ta Oylayacak

Türk Akımını anlaşmasının geçtiğimiz Aralık ayında TBMM’den geçmesi ve Cumhurbaşkanı tarafından imzalanması sonrası sıra Rusya’nın anlaşmayı onaylamasına gelmişti. Türk Akımı anlaşması 20 Ocak’ta da Rusya Parlamentosunun alt kanadı olan Duma’da onaylanmıştı. Parlamentosu’nun üst kanadı olan Federasyon Konseyi, Türk Akımı anlaşması ile ilgili yapılacak oylamayı, 1 Şubat’ta gerçekleştirilecek oturumun gündemine aldığını duyurdu.

Rusya’nın da anlaşmayı onaylaması proje açısından önemli bir kilometre taşı olmakla birlikte projenin inşaata başlayabilmesi için devam çalışmaların halen sürdüğünü ve Rusya tarafından daha önce yapılan açıklamaların gerisinde kaldığını görüyoruz. Projenin deniz kesimi inşaat sözleşmesi geçtiğimiz ay imzalanırken projede inşaat çalışmalarının en erken 2017’nin üçüncü çeyreğinde başlayabileceği değerlendiriliyor.

Global Energy Research Partners Araştırma ve Strateji Direktörü Emin Emrah Danış  

@emindanis & @edanisenergy

50 thoughts on “28 Ocak 2017 – Emin Danış’ın yorumu”

  1. Hey there everybody! I’m the affiliate manager at Peaches & Screams UK Seductive Lingerie Store. I want to welcome you to join the globe’s very most well-known and also best paying sex toys affiliate program! I am confident that it is an excellent fit for targetdomain since every person enjoys flirtatious underwear and sex toys. All you need to do is sign up, place a few banners as well as hyperlinks on your web site and as soon as individuals purchase something using your site, you gain a good commission! You can subscribe right here: https://peachesandscreams.co.uk/pages/lingerie-and-sex-toy-affiliate-program or Google “PEACHES & SCREAMS LINGERIE AND SEX TOY AFFILIATE PROGRAM”. I eagerly anticipate seeing you onboard.

  2. After looking at a number of the articles on your web site,
    I truly appreciate your way of writing a blog. I book-marked it to my bookmark website
    list and will be checking back in the near future.

    Please check out my website as well and tell me how you feel.

  3. My spouse and I stumbled over here from a different
    web page and thought I should check things out. I like what I see so now i am following you.
    Look forward to finding out about your web page yet again.

  4. Asking questions are actually pleasant thing if you are
    not understanding something fully, however this piece of writing gives nice understanding even.

  5. Asking questions are genuinely fastidious thing if you are not understanding anything completely,
    except this paragraph presents good understanding yet.

  6. I love what you guys are usually up too. This type of
    clever work and reporting! Keep up the amazing works guys I’ve incorporated you guys to my
    personal blogroll.

  7. I?m pleased, I must state. Really hardly ever do I encounter a blog that?s both informative and also enjoyable, and also let me inform you, you have struck the nail on the head. Your suggestion is outstanding; the issue is something that inadequate individuals are talking intelligently about. I am very pleased that I came across this in my look for something connecting to this.

  8. Hello it’s me, I am also visiting this site on a regular
    basis, this web site is in fact nice and the users are
    really sharing good thoughts.

  9. You really make it seem so easy with your presentation but I
    find this matter to be really something which I think I would never
    understand. It seems too complicated and extremely
    broad for me. I am looking forward for your next post, I’ll try
    to get the hang of it!

  10. I have been surfing online more than three hours today,
    yet I never found any interesting article
    like yours. It is pretty worth enough for me.
    Personally, if all web owners and bloggers made good content as you did,
    the web will be much more useful than ever before.

  11. Good post. I discover something extra difficult on different blog sites daily. It will constantly be stimulating to review content from other writers and practice a something from their shop. I?d favor to utilize some with the web content on my blog site whether you don?t mind. Natually I?ll offer you a web link on your web blog site. Many thanks for sharing.

  12. Oh my benefits! an impressive post dude. Thanks Nevertheless I am experiencing concern with ur rss. Don?t know why Unable to subscribe to it. Is there anyone obtaining identical rss problem? Any individual that recognizes kindly respond. Thnkx

  13. This is the ideal blog for any person who wishes to discover this subject. You understand so much its practically difficult to argue with you (not that I actually would want?HaHa). You absolutely placed a new spin on a topic thats been covered for several years. Fantastic stuff, simply excellent!

  14. I discovered your blog site on google as well as check a few of your very early blog posts. Remain to keep up the great operate. I just added up your RSS feed to my MSN Information Visitor. Looking for forward to finding out more from you later on!?

  15. Can I simply state what a relief to discover somebody that in fact knows what theyre discussing online. You most definitely recognize exactly how to bring a problem to light as well as make it crucial. Even more people need to read this and understand this side of the tale. I cant believe youre not much more popular since you certainly have the present.

  16. A remarkable share, I simply given this onto a colleague who was doing a little analysis on this. And he as a matter of fact got me morning meal since I discovered it for him. smile. So let me rephrase that: Thnx for the reward! However yeah Thnkx for spending the time to discuss this, I really feel strongly regarding it and also love finding out more on this topic. If possible, as you come to be experience, would you mind upgrading your blog site with even more details? It is highly handy for me. Large thumb up for this article!

  17. I was really happy to locate this web-site. I wished to many thanks for your time for this fantastic read!! I certainly delighting in every little bit of it and also I have you bookmarked to have a look at new things you blog post.

  18. A remarkable share, I simply provided this onto a colleague that was doing a little evaluation on this. And he as a matter of fact bought me breakfast because I found it for him. smile. So let me rephrase that: Thnx for the treat! However yeah Thnkx for investing the time to review this, I really feel strongly about it as well as love learning more on this topic. Preferably, as you become competence, would you mind upgrading your blog site with more information? It is highly practical for me. Big thumb up for this post!

  19. An interesting discussion is worth remark. I think that you should compose a lot more on this subject, it could not be a frowned on subject but normally people are inadequate to talk on such topics. To the next. Thanks

  20. Aw, this was a really nice article. In concept I would love to put in composing such as this furthermore? requiring time as well as actual effort to make a great short article? however what can I claim? I hesitate alot as well as by no means appear to get something done.

  21. Spot on with this article, I really believe this site requires a lot more factor to consider. I?ll possibly be once more to check out far more, thanks for that details.

  22. Hey there! I’ve been following your website for some time now and finally
    got the courage to go ahead and give you a shout out from Porter
    Texas! Just wanted to say keep up the great work!

  23. After research study a few of the post on your web site currently, and I absolutely like your method of blogging. I bookmarked it to my book marking web site list as well as will be inspecting back quickly. Pls have a look at my web site also and also let me know what you assume.

  24. There are some intriguing points in time in this article however I don?t understand if I see all of them center to heart. There is some legitimacy however I will take hold opinion until I look into it better. Excellent post, many thanks and also we desire extra! Contributed to FeedBurner too

  25. There is visibly a package to find out about this. I presume you made certain good points in attributes additionally.

  26. Nice blog here! Also your site loads up fast! What web host are you using?
    Can I get your affiliate link to your host? I wish my site loaded up
    as quickly as yours lol

  27. I am usually to blog writing as well as i truly value your content. The short article has actually peaks my rate of interest. I am going to bookmark your website as well as keep looking for brand-new information.

  28. When I originally commented I clicked the -Alert me when brand-new remarks are included- checkbox and currently each time a comment is included I obtain 4 emails with the exact same comment. Exists any way you can remove me from that service? Thanks!

  29. There are definitely a great deal of information like that to take into account. That is an excellent point to bring up. I offer the thoughts above as general motivation however clearly there are concerns like the one you raise where the most vital thing will be operating in honest good faith. I don?t recognize if finest techniques have emerged around things like that, but I am sure that your work is plainly determined as a level playing field. Both kids as well as ladies feel the impact of simply a moment?s enjoyment, for the rest of their lives.

  30. It?s hard to discover educated individuals on this topic, yet you seem like you recognize what you?re talking about! Thanks

  31. I was very happy to find this web-site. I intended to many thanks for your time for this remarkable read!! I certainly appreciating every little of it as well as I have you bookmarked to have a look at brand-new things you article.

  32. Area on with this review, I truly think this web site needs much more factor to consider. I?ll most likely be again to check out a lot more, many thanks for that info.

  33. I have been surfing online greater than 3 hours nowadays, but I by no means found
    any interesting article like yours. It’s lovely value sufficient for me.
    Personally, if all website owners and bloggers made just right content material as you
    probably did, the web shall be a lot more useful than ever before.

  34. What’s Going down i am new to this, I stumbled upon this I have found It absolutely useful
    and it has helped me out loads. I’m hoping to contribute &
    aid different customers like its helped me. Great job.

  35. I?d need to consult you here. Which is not something I usually do! I delight in reading a post that will certainly make people assume. Also, thanks for allowing me to comment!

Leave a Reply

Your email address will not be published.